308 



Wat de lengte van den kop aangaat, dat deze bij de larve van 25 

 a 30 ra.m. ongeveer het een vijfde bedraagt van de lengte, dat zij 

 bij de vischjes van 31 tot 59 m.m. grooter is en wel ongeveer het 

 twee negende van de lengte is, om eindelijk bij de vischjes van 85 en 

 meer m.m. lengte ongeveer weer het 1/5 van die lengte te bedragen. 



Wat de plaatsing van rugvin en buikvin betreft, zoo blijkt dat 

 de rugvin steeds een weinig verder van de punt der onderkaak 

 afzit dan de buikvin met uitzondering alleen van het 50 m.m. 

 lange op PI. IV in fig. 3 afgebeelde vischje, bij hetwelk de buik- 

 vin onder het begin der rugvin is ingeplant. 



Wat eindelijk de plaats, waar de aars gezeten is, aangaat, zoo zit 

 deze bij de larve van 25 in. ra. het meest naar achteren (heeft in 

 dat stadium den kleinsten index), om zich vrij regelmatig naar voren 

 te verplaatsen, tot het vischje een lengte van 37 m.m. heeft. Dan is 

 de index onder de boven beschreven vischjes op zijn grootst, voor 

 de grootere vischjes neemt hij nu weer een weinig af, dan weer een 

 weinig toe. Voor de plaats van de aars van af den top van de 

 onderkaak varieert de index (volgens Heincke) bij de sprot tusschen 

 1.57 en 1.67. 



Vergelijkt men nu deze sprotlarven en jonge sprotjes met haringlarven en 

 jonge haringjes van ongeveer dezelfde afmetingen, dan blijkt, dat men behalve 

 van het kenmerk der grootere hoogte en geringere lengte, ook van de plaat- 

 sing der vinnen en van de lengte van den kop gebruik kan maken. Wat het 

 eerste kenmerk betreft, zoo moet dit raet groote omzichtigheid gebruikt wor- 

 den, aangezien de haringen ook onderling zeer groote verschillen te zien geven ; 

 wat het tweede punt aangaat, verlieze men niet uit het oog, dat ook bij de 

 haringlarven de buikvin een grooteren index heeft dan de rugvin, zoodat deze, 

 wat dat kenmerk betreft, sprotjes zijn. Wat eindelijk de koplengte betreft, 

 zoo is deze over 't algemeen bij de haring grooter, dan bij de sprot; voor 

 de tien op bladz. 302 vermelde haringen (die in de lengte tusschen 82 en 

 I56I/3 m.m. varieeren) is de index der koplengte gemiddeld 4.52, terwijl die 

 voor de sprot ongeveer 5 bedraagt. 



Zoools dit door Heincke treffend uiteen gezet is, heeft men in sprot en 

 haring te doen met twee soorten van eenzelfde geslacht, die hun verwant- 

 schap toonen doordat zij in dezelfde kenmerken varieeren. Het variatiegebied 

 voor een der kenmerken bij de eene soort overschrijdt dikwijls het variatie- 

 gebied van dat kenmerk bij de andere soort: daarom is het onmogelijk steeds 

 met behulp van een enkel kenmerk vast te stellen of men raet de eene dan 

 wel de andere soort te doen heeft. 



