150 



sche lichaam heeft zoowel zijn vorm als zijn plaats veran- 

 derd , v^aarschijnlijk ten gevolge van een andere aanhechting 

 van het »Zwerchfellbandchen der Urniere". Deze plaatsver- 

 andering, bestaande in een draaiing, die van ventraal, 

 latero-dorsaalwaarts plaats heeft, heeft ten gevolge, dat de 

 geheele Müllersche gang met haar ostium aan de laterale 

 zijde van het Wolffsche lichaam komt te liggen. Van daar- 

 uit ontwikkelt zich nu het proximale deel der Müllersche 

 gang in hoofdzaak als bij de Insectivoren, n.1. door instul- 

 ping van het verdikte peritoneaal-epithelium. Of hierbij 

 ook meerdere inzinkingen ontstaan, weet ik niet; het schijnt 

 echter van niet. 



3. Een derde phylogenetische ontwikkelingsperiode vinden we 

 bij de witte muis. Wel ontstaat hier nog de Müllersche 

 gang op dezelfde wijze als bij de vorige groepen , n.1. van 

 uit het peritoneaal-epithelium aan' de laterale zijde van 

 het Wolffsche lichaam, doch hier wordt geen ostium of 

 slechts een rudimentair ostium gevormd , terwijl meer distaal 

 aan de mediale zijde van het Wolffsche lichaam een ander 

 ostium ontstaat , dat zich door middel van een horizontale 

 gang met de reeds gevormde Müllersche gang verbindt. Of 

 dit ostium een nieuwvorming is of homoloog met een der 

 inzinkingen bij Insectivoren, doet hier niets ter zake. 



4. Den vierden toestand eindelyk vindt men bij de konijnen 

 van Kölliker, Janosik en de door mij onderzochte. Het 

 eindresultaat der ontwikkeling is bij deze konijnen volko- 

 men hetzelfde als bij de witte muis, doch hier is die ont- 

 wikkeling verkort, en hetzelfde resultaat wordt verkregen 

 op eenvoudiger manier. De Müllersche gang ontstaat niet 

 meer van uit het rudimentaire ostium, al is dit ook nu en 

 dan nog te vinden, doch de verbinding tusschen Müllersche 

 gang en definitief ostium komt hier in de ontogenie veel 

 vroeger tot stand dan men zou verwachten op grond van 

 het nog zoo jonge phylogenetisch verband tusschen die twee. 

 Dit kan ons echter niet verwonderen ; men vindt in de 



