155 



(28) afbeeldt vaii mensclielijke embryoueu. Hij outkeut, dat de 

 Wolffsclie gaug materiaal zou leveren voor de MüUersche, voor- 

 uamelijk op groud daarvan , dat de cellen der laatste zooveel 

 grooter zijn dan die der eerste. Echter is in fig. 25 van Nagel 

 volstrekt geen doorgaand verschil in grootte tusschen de cellen 

 van Wolösche en MüUersche gang te zien ; speciaal die cellen 

 van de MüUersche gang , die het dichtst tegen de Wolffsche gang 

 aanliggen , zijn zeker niet grooter. Nu is in deze doorsnede (de 

 meest proximale der reeks) nog een scherpe grens tusschen de 

 beide gangen aanwezig. In fig. 26 (meer distaal) overwegen de 

 grootere cellen ; doch alweer : onmiddellijk tegen de Wolffsche 

 gang liggen ook veel kleinere ; nog alt^d echter is hier een scherpe 

 grenslijn. Deze nu ontbreekt totaal in fig. 27 en als uu Nagel 

 hier opmerkt , dat het blinde uiteinde van de MüUersche gang 

 uitsluitend uit grootere cellen bestaat, dan blijkt hieruit, dat hij 

 zich de grens tusschen Wolffsche en MüUersche gang geheel wil- 

 lekeurig denkt , zóó , dat de groote cellen tot de MüUersche gang, 

 de kleine tot de Wolffsche gang behooren. Echter moet ik dan 

 toch wijzen op het feit, dat juist dat deel van de Wolffsche gang, 

 waar het uiteinde van de MüUersche gang tegenaan ligt, een 

 verdikking harer wand vertoont. 



In tegenstelling met Nagel ben ik dus van meening, dat bij den 

 mensch de Wolffsche gang wel haar aandeel heeft aan de vorming 

 der MüUersche gang, zij het ook, dat dit aandeel zeer gering is. 



De laatste, die bij zoogdieren onderzocht, was Amann(l); hij 

 gebruikte uitsluitend schaap-embryonen en neemt aan , dat de 

 MüUersche gang voor een groot deel groeit door de vermeerde- 

 ring harer eigen cellen , doch bovendien ten koste van de Wolff- 

 sche gang en misschien ook van het peritoneaal-epithelium. 



Het resultaat is dus : 



dat bij Reptiliën de MüUersche gang altijd zelfstandig groeit; 



dat bij vogels dit meestal plaats heeft, terwijl soms een gering 

 verband tusschen beide gangen bestaat (Burger), soms de MüUer- 

 sche srans sceheel of voor een groot deel uit de Wolffsche gang 

 ontstaat (kippen van Balfour); 



