VII. Staphylinidae. — 40. Gyrophaf.na. ^ 41. Encephalus. 243 



stippels. Ilalsscliild zeer kort, met zeer weinig argcroiuic zijden, op liet midden krachtig-, 

 doch niet dicht bestippelri, meer verspreid op de zijden. Achterlijf' n:i;ir het uiteinde iets 

 toes;espiist, liijna niet hestippcid. iiij het J vertoont het vijlde onhedckt tergiet 4 duidelijke 

 kietvormige verhevenheden, het zesde 3 tandjes, van welke het niiddelsie iets korter is. 

 Lengte i — i; mm. In paddestoelen en rottende lioonisciiors. Eenmaal in Mei in aantal 

 bij den Haag. Ook bij Arnliem en VVageningen y. minima Er. 



12 Halsschild niet twee gegroefde stippelrijen over liet midden 13 



Halsschild zonder stippelrijen of groeven. Deze soort heeft den habitus van eene kleine 

 Atheta; zij is de kleinste van het genus, te herkennen aan liet smalle lichaam met parallcle 

 zijden. Donkerbruin, weinig glanzig, vers])reid en vrij lang grijs behaard. Sprieten en 

 pooten geel; het uiteinde van het achterlijf roestkleurig. Halsschild tamelijk breed, met iets 

 afgeronde zijden en Imeken, vrij dicht bestippeld. Dckschilden iets brceder en langer dan . 

 het Iialsschild, diclit en eenigszins rimpelig bestippeld. Achterlijf lijn en vrij dicht bestip- 

 peld. lïij het (J is het zesde onbedekt tergiet aan het uiteinde uitgerand. Lengte i mm. 

 In denncnzwamraen; soms rondvliegende. Niet inlandsch. In België bij Verviers; in de Rijn- 

 prov. bij Aken en Crefeld Cpunctipennis Thoms.) (boleti L.) 



13 Vijfde tot tiende sprietlid eenigszins verbreed. Dekschilden lijn gechagrineerd, de huiten- 



achterhclft duidelijk korrelig bestippeld. Deze soort is als man ca gekleurd en vooral onder- 

 scheiden, doordat de kop veel kleiner en smaller is, de oogen veel kleiner zijn en minder 

 uitpuilen. Halsschild klein, breed en gewelfd, met afgeronde zijden, in eene dubbele, iets 

 gegroefde rij bestippeld en aan weerszijden met eenige verspreide lijne stippels. Dek- 

 schilden J brceder en bijna de lielft langer dan het halsscliild. Achterlijf breed, zeer lijn 

 bestippeld. Iiij het ^ vertoont het vijfde onbedekt tergiet 6 tandjes, het zesde is breed-, 

 doch niet diep uitgerand en aan weerszijden van een scherp tandje voorzien. Lengte ij—ij 

 mm. In zwammen van eiken en populieren. Niet inlandsch. In de Belgische provincie 

 Brabant en in de Rijnprov. bij Crefeld en EIberl'eld (strictula Er.) 



Vijfde tot tiende sprietlid sterk verbreed. Dekschilden gelieel korrelig bestippeld. Deze 

 soort is zeer verwant aan strictula, gewoonlijk iets kleiner en naar voren meer ver- 

 smald. De sprieten zijn korter en naar het uiteinde meer verbreed. Halsschild kleiner, 

 smaller, met bijna niet afgeronde zijden en minder stompe achterhoeken, op het midden 

 weinig en meer oppervlakkig bestippeld. Achterlijf nagenoeg onbestippcid. Bij liet ^ ver- 

 toont het vijfde onbedekt tergiet 6 kleine oppervlakkige korreltjes; het zesde is uitgerand 

 met een klein tandje aan weerszijden van de uitranding. Lengte li — 1^ mm. Vooral in 

 het najaar in boonizwammen en tusschen de lamellen van paddestoelen Niet inl. In de 

 Rijnprov. bij Düsseldorf en in Westfalen (polita Grav.) 



41. Encephalus Westwood. 



Dl/ ,^'-<-««j' /s navcrwatit aan Gyr oJ> h ae 11 a , doch oiuJcrschcidt zkli vooral door 

 den eigcnaardixcn vorm, de zeer korte, breedc , van voren breed afyeronde tong, hei 

 zeer steil afvallend mesostenium ^ waarvan de voortzetting tot aan den achterrand der 

 middelcoxae reikt en aan het uiteinde even breed als in het midden en zeer breed 

 af geknot is, alsook door het zeer breede , aan de ru f; zij de uitgeholde achterlijf, 

 hetwelk op het ^^eheele voorlijf kan teruggeslagen worden. Kop tot aan de oogen in 

 het halsschild teruggetrokken. Halsschild nagenoeg even breed als de dekschilden , 

 ongeveer driemaal zoo breed als lang. Dekschilden kort , niet langer dan het hals- 

 schild. De sterniten zijn , tusschen de zeer scherp afgezette en hoog opgerichte zijden 

 geheel vlak. 



Van de 3 Europeesche soorten komt i in Nederland voor. 



Lichaam ineengcdrongen , kort ovaal, zwart, tamelijk glanzig, onbehaard. Sprieten, pooten 

 en een gedeelte der dekschilden roodgeel; ook de achterrand van het halsschild soms rood. 

 Sprieten zeer kort, naar het uiteinde aanmerkelijk verdikt, het zesde tot tiende lid zeer 

 kort en breed, tot eene soort knots vereenigd. Halsschild naar voren sterk versmald, aan 

 de basis, in het midden, llauw uitgerand. Dekscliilden uiterst hjn gechagrineerd. Achterlijf 

 half-cirkelvormig, sterk uitgehold. Bij het $ is het zesde onbedekt tergiet, aan het uiteinde, 

 aan weerszijden van een tandje voorzien. Lengte ij — 2 mm. Wanneer dit diertje gestoord 

 wordt, wordt het sterk uitgeholde achterlijf over den kop gebogen en blijft het, evenals 

 een kleine, ineengerolde Agathidium, onbewegelijk liggen. Onder mos, dorre bladeren, 

 plantenafval, vermolmd hout, soms in paddestoelen en in aanspoelsel. Ik sleepte deze soort 

 eenmaal in Juni van lage struiken in de Waalsdorpsche duinen. Ook bij Loosduinen in 

 April, tusschen plantenafval. In de Rijnprov. bij Aken i. complicans Westw. 



