72 



verkorte dekschilden niet bedekt is (o. a. bij de HisUridae , Cryptocephaliis en een 

 aantal Curcvlionidae het y' , bij Scarabaeidae als Cetonia en vele CurcuUonidae het 

 8= tergiet) wordt pygidium '), het voorlaatste, dat achter den toprand der dek- 

 schilden gelegen is, propygidium genoemd. Bij Mordella is het pygidium in een 

 langeren of korteren stekel uitgetrokken, welke het laatste sterniet aanmerkelijk 

 overschrijdt. 



De aarsopening (anus), eene dvvarssplcet, bevindt zich tusschen de laatste twee 

 sterniten. 



Met betrekking tot de gedaante en de grootte is het achterlijf zeer verschillend; 

 het kan zijn lang-gestrekt, smal, dun, zeer kort, breed, kegelvormig, eivormig, 

 toegespitst, afgestompt, cylindervorniig, dorso-ventraal platgedrukt of depres,aan 

 de zijden kantig, bij Sisyphus is het klein en geheel naar het uiteinde van het 

 lichaam gedrongen. 



Opvallend is het bij Scolytus (Fig. 122^, deel II) van af het 2" sterniet naar 

 achteren sterk opstijgend achterlijf, daardoor is het lichaam aan het uiteinde als 't 

 ware scheef afgeknot. 



Ook verdient hier vermelding het achterlijf bij Atemeles en Lomechusa , dat van 

 achteren sterk opwaarts gekromd is en waarvan de eerste 3 onbedekte tergiten aan de 

 zeer sterk opgerichte zijden bundels van goudgele haren vertoonen, aan welke een 

 vocht afgescheiden wordt, dat door de mieren gretig afgelikt wordt. Dergelijke gele 

 haarbundels komen op het achterlijf bij meer mierengasten (o. a. Claviger) voor. 



Het laatste zichtbare sterniet vertoont soms een verschillend aantal haarstippen 

 in beide seksen (b. v. Amara). 



Bewegelijke borstelharen aan weerszijden op de sterniten bij vele Cantbidae 

 (Carabus, Harpalus) worden als z.g. gangborstelharen , setae ambulatoriae, 

 geduid; zij vertoonen oogenschijnlijk eenige overeenkomst met de stiften, styli, op 

 de sterniten der Thysaruira. Wat bij de SiaphyUnidac ten onrechte als twee stiften 

 (styli anales) aan het uiteinde van het achterlijf, aan weerszijden van den anus, 

 geduid wordt, zijn niet anders dan de twee uiteengeweken deelen van het tergiet 

 van het genitaal-segment. Doordat deze zijstukken veelal lang en sterk behaard zijn, 

 herinneren zij in voorkomen aan stiften. 



Wat overigens den bouw van het achterlijf met betrekking tot de sekse betreft, 

 daarbij heerscht zeer veel verscheidenheid. Bijzonder opvallend zijn o. a. bij de mannetjes 

 van Malthodes de laatste zichtbare sterniten , welke met de daartegenover staande 

 tergiten een verschillend gevormd copulatie-grijporgaan vormen ; ook bij de mannetjes 



I) Veruoki 1 noemt het alleen pygidium wanneer het geldt het Sc tergiet; is het daarentegen 

 het 7e tergiet, dan noemt hij het pseu do- pygidium. 



