207 



Gratunki tego rodzaju żyją przeważnie w wodach stojących 

 lub wolno płynących. Rozróżnianie poszczególnych gatunków 

 z powodu braku zawiasy i zmienności kształtu skorupy jest 

 bardzo trudnem. Ten sam gatunek w dwu nawet najbliższych 

 okolicach ulega pewnym zmianom, zawisłym od niejednostajnych 

 warunków otoczenia. Clessin wprost nawet mówi : że należałoby 

 to do największych rzadkości, gdyby w dwu lub kilku okolicach 

 zupełnie takie same przebywały formy, U nas dotychczas wy- 

 różniono tylko 2 szeroko rozmieszczone gatunki : A. nmtabiUs 

 Cl. i A. complanata Ziegl. 



179. Adononta mutabilis Clessin. (Tab. X. f. 196). 

 Clessin. D. E. M. F. 2 wyd. str. 513. 

 — D. M. F. Ó. U. u. d. S. str. 703. 



Zwierzę barwy żółtawej lub pomarańczowej ; skrzela bru» 

 natnawe; płatki przygębne wydłużone, płaszcz obszerny z brze- 

 giem zgrubiałym ; otwór odchodowy z podwójnym wieńcem 

 krótkich lancetowatych wyrostków ; noga językowata. 



Skorupka cienka, podłużnie jajowata, z przodem bardzo 

 przykróconym a tyłem bardzo wydłużonym, z tarczką mniej lub 

 więcej ściśnioną a tarczą zwykle bardzo wystającą, pod którą 

 znajduje się płytka, kolistawa zatoka więzadłowa ; szczyt mniej 

 lub więcej wydęty z delikatną rzeźbą, złożoną z licznych a bar- 

 dzo do siebie zbliżonych blaszek. Więzadło długie i mocne; 

 listewka zawiasowa wąska, perło wo-maciczno-niebieskawa; wciski 

 mięśniowe bardzo płytkie, naskórek oliwkowo-zielony lub bru- 

 natny. Rocznych przyrostów 8—10. 



Długość : 75 —200*^ , szerokość : 40 — lOO'"^ , grubość : 

 26—30'^. 



Gatunek ten należy do najzmienniejszych mięczaków ; 

 w każdej wodzie znachodzą się inne formy a nawet na tym 

 samym obszarze w jednej i tej samej wodzie napotykają się 

 często rozmaite odmiany. Zmienność ta polega na zewnętrznym 

 kształcie, na szybszych lub powolniejszych przyrostach rocznych 

 i rozmiarach obu półskorup, wreszcie na ich grubości i tęgości. 

 O ile szczeżuja ta skłonną jest do rozmaitych przekształceń, 

 dość wspomnieć, że prawie żadna z naszych form nie zgadza 

 się w zupełności z formą zagraniczną. Skoro nadto zważymy, 

 że w rozmaitym wieku miewa zwierzę odmienne skorupy, po- 



