217 



zwykle ubarwieniem naskórka a najwięcej właściwym swym 

 kształtem z tępo zaokrąglonym i szerokim przodem skorupy. 

 Wyraźnie odgraniczonych odmian tu nie ma a te które można 

 wyróżnić odpowiadają podobnym w poprzednich gatunkach we- 

 dług tego czy tył skorupy jest bardziej wydłużony i szeroko- 

 dzióbowy, czy też przykrócony a przytem wązkodzióbowy i koń- 

 czysty. W obu tych kierunkach zbaczają przeliczne formy tego 

 gatunku. 



a) var. ater Nils. {Clessin. D. E. M. F. 2 wyd. str. 547, f. 371). 



Tył skorupy bardziej wydłużony, szeroko - dzióbowaty, 

 przytępiony. Okazy muzealne pochodzą: ze Strzyżowa, 

 Tyśmienicy (Worona), Rzeszowa (Wisłok), Janowa (We- 

 reszyca). 



Okaz bardzo starej skójki, której brzeg dolny zato- 

 kowo jest wycięty, ma postać nerko watą. Rossmassler 

 opisał tę formę pod nazwą U. reniformis Ross. Icon, f. 213). 

 Według Clessina należy atoli ta forma do powyższej od- 

 miany. Wycięcie bowiem b. dolnego zatokowe zdarza 

 się także i u inych skójek w starszym wieku. 



b) var. craSSUS Betz (Clessin. B. E. M. F. 2 wyd. str. 548. f. 372). 



Tył skorupy przykrócony, wąsko - dzióbaty, zaostrzony. 

 Okazy muzealne pochodzą z Wisłoka (Rzeszów), Łukwi 

 (Halicz), Seretu (Podgórzany), Kopii (Piotrowo), Zbrucza 

 (Kręciłów) i t. d. 



XVI. RODZINA. 

 Cycladidae. Grochówkowate. 



Zwierzę z połami płaszcza zrosłymi w ten sposób, że tylko 

 na dolnym brzegu pozostaje szeroka szczelina do przepuszczania 

 nogi wyciągalnej i językowatej ; na tylnym brzegu znachodzą 

 się dwie cewki : oddechowa i odchodowa. Skrzela nierówne* 

 Skorupa mała z dwu równjch połówek złożona, kolistawa lub 

 jajowata ; szczyty pośrodku brzega górnego umieszczone albo 

 wysunięte ku brzegowi tylnemu a zatem przeciwnie jak u skój- 

 kowatych. Ząbków przednich 1/2 krótkich a tylnych ^/, również 

 krótkich. Powierzchnia wewnętrzna skorupy perłowo-maciczna. 



Grochówkowate są po całej kuli ziemskiej rozmieszczone. 

 Formy większe i gruboskorupne znachodzą się tylko w pasie 



