142 



het lichaam en deze holte wordt aan de rechter en linkerzgde 

 van het lichaam overbrugd door den mantel. Ik noem deze holte, 

 die in Fig. 1 als geopend is afgebeeld , de orale mantelruimte. 

 Aan de aborale zijde van het lichaam staat deze holte met de schelp - 

 holte in communicatie. Geheel naar achteren bevindt zich hier 

 het uiterste punt der kieuwen , die ook hier nog aan beide zgden 

 met den mantel verbonden zijn. Van dit verbin dingspunt tot aan 

 den achterkant van de sluitspier strekt zich de opening uit, die 

 tot de door mij » orale mantelruimte" genoemde holte toegang geeft. 

 Als aborale mantelruimte zal ik de veel minder diepe groeve 

 aanduiden , die door de smalle aan de aborale zyde van het dier vrij 

 uitstekende mantelranden en de aborale zyde van het lichaam be- 

 grensd wordt. In het achterste gedeelte van deze holte mondt 

 de eiuddarm uit. 



Verw^deren wy nu de kieuwen en den mantel, dan bl^ft wat 

 wg de romp van het dier zouden kunnen noemen over. Het is een 

 aaneengesloten massa, die gelij delijk van voren naar achteren in 

 breedte toeneemt. Het achterste gedeelte bestaat bijna geheel uit de 

 sluitspier , tegen welke aan de orale zyde het door mg orale uitloo- 

 per gedoopte aanhangsel aanligt, terwijl aan de aborale zijde de 

 einddarm er langs verloopt. Terwijl aan de orale zijde de sluit- 

 spier tegen den daar geplaatsten zgdelingschen uitlooper aansluit , 

 is dit aan den voorkant der spier niet het geval. Hier n.1. be- 

 vindt zich tusschen spier en lichaam een holte , die , omdat het 

 hart er in gelegen is , gewoonlijk als perkardiale holte wordt 

 aangeduid. Het vóór deze holte geplaatst gedeelte van den romp 

 bevat den slokdarm, de maag, een groot deel van het darmstel- 

 sel, de lever en aan den omtrek de geslachtsorganen. De orale 

 uitlooper bevat een lis van het darmkanaal en bovendien aan den 

 omtrek de geslachtsorganen. Zoowel in dezen uitlooper als in het 

 vóór de pericardiale holte gelegen gedeelte van het lichaam , wordt 

 de geheele ruimte rondom de organen binnen den lichaamswand 

 aangevuld door een bindweefselmassa. In deze bindweefselmassa 

 bevinden zich grootere en kleinere holten zoogenaamde lacunen en 



