412 



om ze beter op grooten afstand zichtbaar te maken ; onder waren zij be- 

 zwaard met een ijzeren bus , waarin stukjes lood kouden worden gelegd , 

 tot dat de kop van den drijver nog 0.25 M. boven den waterspiegel uitstak. 

 Het kwam er op aan te onderzoeken hoever zich het water, dat zich op 

 een bepaalden tijd op een bepaalde plaats bevindt, gedurende een bepaald 

 getij beweegt. De drijvers op verschillende plaatsen uitgezet, zullen elk 

 een snelheid aannemen , die een gemiddelde is van die der verschillende 

 waterdeeltjes die hem omringen , en het is dus om een zoo juist mogelijk 

 gemiddelde te verkrijgen , aan te bevelen de drijvers zoo lang te nemen als 

 met de diepte van het water en met de handelbaarheid der drijvers in 

 overeenstemming is te brengen. 



Het was noodzakelijk de di'ijvers steeds in de geulen te plaatsen, daar 

 bij hoog water op de platen meestal geene grootere diepte dan 2.00 M. a 

 2.50 M. wordt aangetroffen , en de stroom daar uit den aard der zaak zeer 

 zwak is in verhouding tot die in de hoofdgeulen, zoodat een drijver die 

 steeds in de hoofdgeulen blijft, ongeveer de maximum verplaatsing zal on- 

 dergaan, gedurende een tij, van alle waterdeeltjes, die bij het begin van 

 dat tij in zijne nabijheid zijn. Daar de drijver slechts een snelheid aanneemt 

 die een gemiddelde is van die der omringende waterdeeltjes , zal zijne ver- 

 plaatsing nog niet juist als de maximtim verplaatsing der waterdeeltjes aan 

 te merken zijn , hoewel mijns inziens dit verschil niet van groote beteekenis 

 kan zijn. De invloed van den wind op den drijver is hierbij natuurlijk niet 

 in aanmerking genomen; deze zal wel is waar door het betrekkelijk gering 

 oppervlak dat de drijver den wind aanbiedt, niet groot zijn, maar is bij 

 een sterken wind toch niet weg te cijferen. Een drijver van 4 M. lengte, 

 die met den kop 0.25 M. boven het water uitsteekt, zal b. v. door een 

 wind van 15 M. snelheid per secunde, eene verandering in snelheid kunnen 

 ondergaan van ongeveer 0.12 M. per secunde, zoo nl. de windrichting even- 

 wijdig is aan de richting waarin de drijver zich beweegt , dit zou gedurende 

 12 uren een meerdere of mindere verplaatsing kunnen geven van ongeveer 

 5 KM. Men zal dus moeten zorg dragen niet bij al te sterken wind waar 

 te nemen. 



De waarnemers hadden in last zoo dikwijls mogelijk de plaats van deü 

 drijver met zooveel juistheid als dit hun doenlijk was, op te teekenen, 

 waartoe bijzonder geschikt waren de oogenblikken waarop de drijver een 

 lijn passeerde die aangegeven was door twee zichtbare voorwerpen aan den 

 wal, als torens en molens, welke op do kaarten zijn aangegeven. Verder 

 werd de plaats zooveel mogelijk nader aangegeven door den afstand tot den 

 oever te schatten. 



Het spreekt van zelf dat deze wijze van plaatsbepaling niet zeer naauw- 



