214 



laat in de embryonale ontwikkeling op en waar zij slechts bij 

 de ééne sexe voorkomen , daar vindt men deze toch , tot onder 

 de hoogste vertebrata, in rudimentairen aanleg als homologa bij 

 de andere sexe terug. Om deze bewering te staven, herinneren 

 wij slechts aan het volgende : 



Embryonaal. 

 Wolfsche lichaam 



(Mesonephros) 

 Wolfsche gang 

 Müllersche gang 



Embryonaal. 

 Primaire sinus uro- 



[genitalis 

 Genitaalknobbel 

 Genitaalplooien 



cT 



Parovarium 

 Gartnersche kanaal ^) 

 Oviduct 



Q 



Vestibulum 

 Clitoris 2) 

 Labia majora 



Epididymis 

 Vas deferens 

 Hydatis Morgani 



cT 



Pars membranacea 

 [urethrae 



Penis 



Scrotum 



Maar genoeg : alles wijst er op dat de twee sexen , die onder 

 de hoogste dierlijke organismen , waarmede wij gewoonlijk alleen 

 in aanraking komen , zoo scherp gescheiden zijn , toch geenszins 

 zoo volkomen onvergelijkbaar naast elkander staan, maar uit 

 éénzelfden stam gesproten zijn. Daarom moeten wij trachten de be- 

 teekenis van die splitsing te doorgronden. Alvorens hiermede voort 

 te gaan dient evenwel eerst nog een verschijnsel besproken te 

 worden, dat schijnbaar met die splitsing in strijd is, nam. het 

 hermaphroditisme of de vereeniging van beide geslachtelijke elemen- 

 ten in éénzelfde individu. 



§ 6. Terwijl echt hermaphroditisme als normale toestand slechts 

 bij hooge uitzondering onder vertebraten gevonden wordt, zooals 

 bg enkele visschen (Chrysophrys , Serranus) , is het zeer veelvuldig 

 voorkomende bij ongewervelde dieren. Onder de Coelenterata 

 vinden wij het by de Ctenophoren, onder de Wormen bij Plat- 



1) Bij het zwijn, vele herkauwers en apen. Ook hij slangen, gecko's, gymnophionen 

 en lacerta onder de reptilia vindt men bij het Q rudimenten van een Wolfsche gang. 



2) Bij sommige rodentia, insectivoren en lemuriden is de clitoris nog evenals een 

 penis door de urethra doorboord. 



