83 



Dit schelpdier is dus volstrekt niet alleen , of bijkans alleen tot 

 de Zuiderzee beperkt '). 



Geheel anders dan men volgens Staring's opgave zou ver- 

 wachten, vond spreker gedurende den zomer van 1871 op 't 

 strand van alle Noordzee-eilanden Cardium edule in menigte. Dit 

 Mollusk is daar verreweg 't meest algemeen. Aan 'l strand van 

 't eihind Rottum telde spreker op onderscheiden plaatsen alle 

 exemplaren, die men van de verschillende soorten van schelpen 

 op een bepaald oppervlak (b.v. op dat van 1 Q Meter) vindt; 

 en hij kwam, als hij 't gemiddelde van vele waarnemingen nam, 

 tot het resultaat, dat aan het Noorderstrand van Rottum om- 

 trent 86,5 % en aan 't Zuiderstrand omstreeks 64 % van alle 

 daar gevonden schelpen Cardium edule waren. De overige schelpen 

 waren vooral Tellina tenuis en T. solidula , Mactra solida , Mytilus 

 edulis , Mya arenaria , Donax anatina , Pholas candida , Pholas 

 crispata en Mya trmicafa. (De schelpen gerangschikt naar de 

 veelvuldigheid van haar voorkomen aldaar). 



Nu is 't wel waar, dat Cardium edule zwaarder is dan de 

 Tellina s en dus, eens op 't strand geworpen, er liggen blijft, 

 terwijl de Tellina's landwaarts-in waaien. Ook is 't waar, dat 

 deze laatste schelpdieren in menigte door de op Eottum zoo 

 veelvuldige meeuwen {Lams en Sterna) worden gegeten , terwijl 

 Cardium edule meestal onaangetast blijft. Maar — hoewel daar- 

 door de Tellina s aan 't strand verminderen , terwijl dit met C. 

 edule niet het geval is, — toch zou ook zonder die omstandig- 

 heden C. edule daar op 't strand en aan de zee verreweg het 

 meest algemeene weekdier zijn. De schelpen, die de Groninger 

 en Friesche visschers meebrengen voor de kalkovens , en die 

 zij op de Groninger en Friesche wadden (ten deele in de buunt 

 van Schiermonnikoog) ophalen , zijn bijkans altijd minstens voor 

 de helft (soms veel meer nog) Cardium edule. 



De Heer S c h e p m a n vertoont eenige voorwerpen van 



') Op de vergadering waren eene menigte exemplaren van Mya arenaria aan- 

 wezig, die de Heer Dr. J. C. de Man, ons medelid , aan Walcliercn's kust verzamelde 

 Ook &é,é.ï komt dus dit weekdier voor. 



