270 



Wat leert de boven uitvoerig besproken verspreiding van vel- 

 schillende oceanische vormen voor het belang, dat het plankton 

 als hulpmiddel by het hydrographische onderzoek hebben kan? 

 De uitkomst van het planktologisch onderzoek in den zuidelijken 

 toegang van de Noordzee is, ik mag wel zeggen, voor alle plankto- 

 logen volkomen onverwacht geweest. 



Daarmee wordt in de eerste plaats bewezen, dat men omtrent 

 de voorwaarden, die het optreden en voorkomen van oceanische 

 en neritische vormen bepalen, een zeer gebrekkig en onjuist inzicht 

 had, maar bovendien, dat de waarde van het plankton als hulp- 

 middel bij het onderzoek naar de richting en de snelheid van 

 zeestroomen van hoogst twijfelachtigen aard wordt. Dat in het 

 verloop van een stroom van eenige lengte het plankton zich zelf 

 geenszins gelijk behoeft te blijven noch naar aard noch naar 

 samenstelling, was reeds vroeger voor waarschijnlijk gehouden 

 (Petersen, Gran). Dat dit werkelijk in zoo hooge mate het geval 

 kan zijn, als in het Kanaal en de zuidwestelijke Noordzee aan- 

 getoond is kunnen worden, tegen de gewone opvatting en de 

 verwachting in, bevestigt in allen deele de gevolgtrekking, waartoe 

 Gran (1902) bij zijne studie over de planktonverspreiding gekomen 

 is: »die hydrographischen Methoden köunen nicht ohue weiteres 

 auf lebende Organismen übertragen werden". 



III. 



Het Brakwaterplankton. 



Waddenzee en Zuiderzee zijn de twee gedeelten, die men kan 

 onderscheiden in het brakwatergebied '), dat zich binnenwaarts 

 van de eilandenreeks Texel — Rottum diep landwaarts in uitstrekt. 

 (PI. VII). De Waddenzee is van de Noordzee gescheiden door de 



1) Onder brakwater (in het Noordzeegebied) versta ik in 't algemeen zeewater met 

 een zoutgehalte, lager dan in de open Noordzee regel is, d. w. z. beneden 34 0/()q. Meer 

 in 't bijzonder wordt hier met brakwatergebied de gezamenlijke Wadden- en Zuiderzee 

 bedoeld. 



