4 DE EMBRYONALE ONTWIKKELING VAN DE 



zichtig- en homogeen ; aan de buitenzijde vertoont het geenerlei structuur of 

 middelen tot aanhechting aan planten of steenen Het omsluit den dojer tamelijk 

 nauw, doch in dier voege, dat aan de beide polen van het ei steeds een kleine 

 ruimte tusschen ohorion en dojer blijft bestaan ; de dojer nadert dus meer tot 

 den bolvorm. 



De dojer zelve is, evenals het chorion, volkomen doorzichtig, glashelder, 

 doch schijnbaar in groote polygonale cellen gekliefd : een beeld, dat ontstaat 

 door de nauwe aaneensluiting van groote doorzichtige dojerbollen. 



Een dergelijke gesegmenteerde dojer is zeldzaam onder de pelagische eieren 

 der Teleostei. Vroeger * heb ik er eenige beschreven, waar dit ook voorkomt, 

 en heb daarbij tevens er op gewezen, dat hier geen sprake, kan zijn van een 

 werkelijke klieving in cellen, zooals die bijvoorbeeld bij de Amphibia beschre- 

 ven is. Agassiz en Whitman opperden werkelijk deze meening in hunne „Pre- 

 leminary notice f on the young stages of pelagic osseuus Fishes", voor zoover 

 betreft het ei van Osmerus. Thans § herroepen ze deze meening echter en er- 

 kennen, dat hier geen ware klieving kan aangenomen worden, daar 'tgeen ze 

 voor kernen aanzagen, bleek slechts donkergekleurde protoplasma-ophoopingen 

 te zijn. Deze beide onderzoekers hebben een dergelijke segmentatie van den dojer 

 verder ook geconstateerd bij het ei van Temnodon saltator. Volgeus hen kan 

 het ontstaan en de aard der dojersegmenten alleen worden vastgesteld door een 

 onderzoek van zeer jonge, ja ovaiiale eieren. Het volgende weten ze reeds als 

 zeker mede te deelen : de dojersegmenten breiden zich over den dojer uit, terwijl 

 (l(^ze door het blastoderm meer en meer omsloten wordt. De segmenten zijn na 

 de expansie over den dojer kleiner dan bij den aanvang van dit proces, niet 

 nUeen doordat ze een grooter oppervlak innemen, maar ook door vermindering 

 van omvang. Ze zijn het best zichtbaar in den tijd van het uitkomen der jonge 

 vischjes en nog iets vroeger; de geheele dojer is hier niet gesegmenteerd doch 

 slechts de buitenste laag daarvan. Ik herinner mij in Napels eveneens pelagische 

 eieren gezien te hebben, waar slechts één laag van segmenten den dojer omgaf 

 Bij de eieren van Eugraulis is het echter anders. De dojer is in zijn geheele 

 dikte gesegmenteerd en ik heb kunnen constateeren, dat ook de onbevruchte 

 eieren in het ovarium deze segmentatie in even sterke mate vertoonen als do 

 bevruchte eieren. 



* K. F. Wenckebach. 1. c. 



f Agassiz mul Whitman. Proceedlngs of the Amer. Academy of Arts aai Sciences. Vol. XX. 1884. 



§ Agassiz nml Whitman. The developmont of osseous Fishes. I. The pelagic Stages of youug 



Fishes. In Memoirs of the Museum of Conip. Zoology at Harvard college. Vol. XIX. N°. I. (1885). 



