8 ONDERZOEKINGEN OVER SPHAEROPLEA ANNULINA. Ag. 



matozoïde door te laten, ziet men alras een aantal van deze tusschen de 

 oöspheeren zich bewegen. Dit merkwaardige verschijnsel, reeds door CoHN in 

 bijzonderheden beschreven, heb ik geheel bevestigd gevonden. Men verbaast 

 zich het ziende over de juistheid waarmede in korten tijd de kleine organis- 

 men dien weg weten te vinden, en onwillekeurig denkt men daarbij aan een 

 perceptie-vermogen, zooals ik reeds in mijne voorloopige mededeeling in 1883 

 heb opgemerkt. Het is duidelijk, dat ook hier een vermoedelijk scheikundige 

 prikkel moet aanwezig zijn, zooals Pfeffer in zijne belangrijke onderzoekingen 

 van het vorige jaar voor de spermatozoïden van Varens en Mossen heeft ge- 

 vonden. Maar of dit ook hier appelzuur of eene andere stof is, is geheel on- 

 bekend. 



Tengevolge der bevruchting omgeven zich de oöspheeren met een dunnen, 

 gladden, waterhelderen wand, die intusschen weldra wordt afgeworpen en als 

 een ledige zak om de sporen ligt, nadat zich binnen dien eersten wand een 

 andere, dikkei'e, met een aantal uitstekende punten voorzien, sterk gecuticula- 

 riseerde wand heeft gevormd, die ten laatste aan de binnenzijde zelfs nog door 

 een dun vlies begrensd wordt. De inhoud der sporen, aanvankelijk groen, wordt 

 allengs menierood en ondoorschijnend. Hij bevat behalve de kleurstof, oliedrop- 

 pels en een 2 of 4 tal pyrenoïden met groote amylumkogels omgeven en eenige 

 kleine zetmeelkorrels te midden van het plasma. In dezen toestand blijven de 

 oösporen of Zy goten ia de ledige cel van het oögonium den winter over, om bij 

 gunstige omstandigheden te kiemen, en dan te veranderen in 3 a 4 zoogenaamde 

 Zoösporen, die de opengespleten huid der oöspoor verlaten, eerst als een klein 

 ellipsüidisch lichaam met een paar ciliën roudzwermen, maar dan weldra den 

 spoelvorm aannemen, allengs weder groen worden en tot de vegetatieve dra- 

 den van Sphaeroplea uitgroeien. 



Dit is in het kort de levensgeschiedenis van deze merkwaardige Alge, zooals 

 die door Cohn in zijn bovengenoemde verhandeling juist beschreven, en door de 

 latere onderzoekingen van Heisricuer, Kny en van mij nader bekend geworden is. 



Ik wil nu nog eenige verschijnselen uit het leven van Sphaeroplea meer in 

 bijzonderheden onderzoeken, welke door mijne voorgangers niet of niet voldoende 

 toegelicht zijn, of waaromtrent ik tot andere resultaten gekomen ben, voorna- 

 melijk zoodanige verschijnselen, die ten opzichte van de levensprocessen ook 

 van andere planten nader licht kunnen geven. 



