10 ONDERZOEKINGEN OVER DE DIFFUSIE VAN EENIGE 



gekozen wordt, dat ze de helft is van de hoogte van de gebruikte oplossing in 



den cviinder. In die tabellen vindt men voor den vorm r- tusschen de 



•' Z l^ kt 



grenzen 0.10 — 0.60 voor elke der opvolgende lagen van Graham's proeven 



de hoeveelheid opgeloste stof aangegeven, welke daarin bevat moet zijn, wanneer 



de hoeveelheid, die daarvan bij het begin der proef in de gebezigde oplossing 



voorhanden is, lOüOO bedraagt. 



Mijne hierboven en vroeger medegedeelde onderzoekingen werden in het werk 

 gesteld evenals de oudste proeven van Graham. Om uit de verkregen waarden eene 

 berekening van den diffusiecoëfïicient naar de door Simmler-Wild ontwikkelde 

 formule mogelijk te maken, moest gedurende den geheelen duur der proef ge- 

 zorgd worden, dat de bovenrand van het cylindertje, dat de diff'undeerende op- 

 lossing bevatte, in zuiver water stond. Om aan deze voorwaarde te voldoen, 

 werden de cilinders zoo hoog mogelijk geplaatst in het omringende watervat en 

 het volumen hiervan in verhouding tot dat van de oplossing zeer groot ge- 

 nomen. 



Daar diffusieproeven aan tal van storingen onderhevig kunnen zijn, zoowel 

 ten gevolge van stroomingen, welke in de vloeistof door temperatuursverande- 

 ringen gedurende den duur der proef worden veroorzaakt, alsook door eene 

 geringe menging van oplossing en water, wanneer bij het begin der proef dit 

 laatste op de eerste wordt gebracht, — of door stroomingen welke optreden 

 wanneer de proef wordt gestaakt, — zijn voor dezelfde oplossing onder dezelfde 

 omstandigheden verscheidene proeven noodig, om daaruit eene gemiddelde waar- 

 schijnlijke waarde van den diffusiecoëfficient te kunnen berekenen. 



Indien de proeven plaats vinden volgens Graham's tweede methode, dan kan 

 voor elke proef uit de mate van overeenstemming tusschen het in elke laag ge- 

 vonden zoutgehalte en de daarvoor in de tabellen aangegeven waarden blijken, 

 in hoeverre gedurende de diffusie of bij het verdeden der vloeistof in gelijke 

 volumina stroomingen hebben plaats gegrepen, die het verkregen resultaat min- 

 der vertrouwbaar zouden maken. 



Bovendien kan het volumen van de oplossing en de grootte van den gebezig- 

 den toestel veel kleiner gekozen worden dan bij mijne vroegere onderzoekingen 

 mogelijk was. Daardoor kan men gemakkelijker bij een onderzoek over den in- 

 vloed van de temperatuur op den diffusiecoëfiicient den geheelen toestel tot eene 

 bepaalde, standvastige temperatuur verhitten. Het bezwaar, dat tegen deze wijze 

 van onderzoek kan worden ingebracht, bestaat in de moeilijkheid om, zouder 

 stroomingen in de vloeistof te veroorzaken, telkens van boven af hetzelfde vloei- 

 stofvolumen van de diffundeerende oplossing af te scheiden. Terecht toch schrijft 



