14 OVER ÜE LINEAIRE SPECTRA DER ELEMENTEN. 



moeten beslissen. En Ciamician erkent zelf, dat liij slechts voor enkele lijnen 

 de golflengte heeft bepaald. 



13. In 1871 maakte Cornu * er opmerkzaam op, dat niet alle spectraal- 

 lijnen, afkomstig van een gloeiende dampmassa van een of ander metaal, tegelijk 

 omgekeerd worden. Als men een gloeiende dampmassa heeft van geringe dicht- 

 heid, krijgt men met behulp van den spectroscoop één of meer scherpe lijnen. 

 Neemt nu de dichtheid tegelijk met de temperatuur van die dampmassa toe, 

 dan worden de intensiteit en de breedte van zulk een lijn grooter ; zij wordt 

 een lichte band met weinig scherpe randen ; maar spoedig ziet men dan ook 

 een donkere lijn optreden op de plaats, waar eerst de scherpe lichte lijn ge- 

 vonden werd. Deze „spontane" omkeering doet zich niet bij alle lijnen voor; 

 soms slechts bij enkele. En terwijl de lichte banden der omkeerbare lijnen in 

 breedte toenemen, verdwijnen de niet omkeerbare lijnen op den meer helderen 

 achtergrond geheel. 



In 1885 kwam Cornu f op dit onderwerp terug. Het was ook hom opge- 

 vallen, dat men in de zichtbare spectra van gloeiende dampen dikwijls lijn- 

 groepen waarneemt, die zich minder of meer regelmatig herhalen ; die herhalingen 

 waren nog opvallender, als men de waarnemingen uitstrekte tot de uiterste 

 grens van het ultra-violet. Tusschen de verschillende lijnen van hetzelfde spectrum 

 een eenvoudige numerische betrekking te vinden, was hem niet gelukt. Maar 

 de beschouwing van verschillende photographieën van lijngroepen, die zich bij- 

 zonder regelmatig herhalen, leerde hem, dat zulke groepen juist tot de spontaan 

 omkeerbare lijnen behooren. Wel zijn voor hetzelfde metaal de omkeeringen 

 meer of minder volkomen naarmate de omstandigheden, ouder welke de proeven 

 genomen worden, verschillend zijn ; wel vertooneu zij zich bij het eene metaal 

 gemakkelijker dan bij het andere; maar altijd vond hij dezen regel terug, dat 

 de genoemde lijnen aan de meest breekbare zijde het dichtst bij elkander worden 

 gevonden en in die richting in intensiteit afnemen. Het scheen Cornu toe, dat 

 bij voortgezette verhooging van temperatuur elk spectrum nadert tot een zeker 

 grensspectrum, waarin zich een continue achtergrond bevindt zonder eenige lijn 

 behalve die van de spontaan omgekeerde lijnen. En in dergelijke grensspectra 

 van verschillende metalen meende Cornu een zekere homologie te bespeuren. 



De onderzoekingen van HuGGiNS omtrent het spectrum der witte sterren gaven 

 Cornu aanleiding te vermoeden, dat de lijnen, door Huggins aan waterstof 



* Cornu, Sur Ie renversement des raies spectrales des vapeurs métalliques. C. R. 73, p. 332 (1871). 

 f CoRXD, Sur les raies spectrales spontanéraent renversibles et l'analogie de leurs lois de répar- 

 tilion tt d'inteiisité aveo celles des raies de l'hydrogène. C. R, 100, p. 1181 (1885). 



