48 



II. 



Het darmkanaal. 



De slokdarm (met de kalkkliertjesy Deze is eene aanvankelijk 

 dunne buis , waarvan de holte in het voorste gedeelte elliptisch 

 op de doorsnede is ; haar wand wordt gevormd door eene over- 

 langsche , eene dwarse- of kringspierlaag , eene vaatlaag en een 

 epithelium aan de binnenvlakte. In zijn verder verloop evenwel 

 krijgt het inwendige slijmvlies een sterk klierachtig maaksel en 

 verdikt zich zóó , dat van de holte niet veel meer dan eenige 

 spleten overblijven. Bovendien treden hier in het 10^^, 11^^ en 

 12^'^ segment (fig. 9) drie paar zijdelingsche uitstulpingen te 

 voorschijn , reeds door Leo waargenomen en door Morren met 

 den naam van kalkkliertjes bestempeld. Gelijk uit doorsneden 

 blijkt wordt de verdikking van den wand hier veroorzaakt door 

 tusschen het epithelium en de kringspierlaag optredende bind- 

 weefselplaten. Deze zijn met eene laag cellen bekleed en worden 

 van uit de vaatlaag met radiaal verloopende bloedvaten voorzien. 



Tusschen twee platen blijft eene ruimte over, die als de 

 holte eener klier beschouwd kan worden. Claparède bestempelt 

 haar dan ook met den naam van „ Blatterdrüse.'' Hoe evenwel 

 deze klieren in den oesophagus uitmonden is niet recht duidelijk. 

 Claparède meent soms spleten in het epithelium waargenomen te 

 hebben , waarvan ik mij echter niet heb kunnen overtuigen. 



Dit geheele gedeelte van den slokdarm vertoont in den 

 regel, wanneer men een Lumbricus opensnijdt, eene melkwitte 

 kleur, waartegen het rijke bloedvaatnet , waarmede vooral de 

 kalkkliertjes van uit het rugvat (fig. 9 vg) voorzien worden , 

 scherp afsteekt. Opent men het darmkanaal , dan ziet men dat 

 die kleur veroorzaakt wordt door eene melkachtige tamelijk 

 dikke vloeistof, waarin zich gewoonlijk eenige kleine concremen- 

 ten bevinden. Dat deze concrementen , die meestal ook alleen 

 den inhoud van het voorste paar kliertjes uitmaken, uit kool- 

 zuren kalk bestaan , heeft R. Lankester reeds aangetoond. 



Brengt men van het vloeibaar gedeelte een weinig onder 

 het mikroskoop, dan vertoont zich dit als eene massa kleine 



