wat de titel aangeeft: een » verslag mijner werkzaamheden". Het 

 zon onbillijk zijn nu reeds terstond een belangrijk resultaat te 

 wenschen. 



Na enkele groote i oesters makroskopisch onderzocht te hebben 

 ter algemeene orien teering, bleek bet mij al spoedig dat slechts 

 van een mihroskopisch onderzoek heil te wachten was. De tegen- 

 woordig zoo veelvuldig gebruikte methode van snede-serieën zou 

 dus den bouw nauwkeurig moeten leeren kennen en opheldering 

 verschaften over de vele thans nog duistere punten. Hoewel ik 

 moet verklaren — en tot mijn groot leedwezen — bijv. nog niet 

 gevonden te hebben , waar de geslachtsklier uitmondt , zoo twijfel 

 ik toch niet of door serieën van doorsneden moet hieromtrent uit- 

 sluitsel gegeven worden. Zooveel lijkt mij intusschen zeker,' dat het 

 niet is zooals Lacaze-Duthiers en anderen na hem het afbeelden. 



In de vaste overtuiging dat de genoemde methode van onder- 

 zoek de meest gewenschte was , heb ik dan ook niet alleen tal- 

 rijke sneden van kleine oesters gemaakt, die dus in hun geheel 

 voor mikroskopisch onderzoek konden dienen , maar ook van be- 

 trekkelijke groote exemplaren dikke sneden gemaakt in verschil- 

 lende richtingen en ben ik, na daarvan telkens scbetsteekeningen 

 te hebben gemaakt, in staat gesteld te controleeren wat ik aan 

 andere exemplaren langs den gewonen weg had gevonden. 



Wat in de eerste plaats betreft den vorm en de ligging van 

 den darm, of liever gezegd van het geheele spijsverteeringskanaal, 

 zoo is mij gebleken, dat die lang niet zoo constant is als dit ge- 

 woonlijk wordt opgegeven. Altbans ik vond nergens vermelding- 

 gemaakt van de afwijkingen in ligging. Niet onbelangrijk schijnt 

 het mij ook toe, dat de anus in den regel zijdelings ligt, en dus 

 niet geheel aan het eind van den darm. Een kleine zak wordt 

 dus aan het eind van den darm gevormd , die , zooals ik een 

 enkel maal zag , nog een soort wormvormig aanhangsel vertoonde. 



Voor de betrekkelijke verhouding van geslachtsklier en lever 

 is ook een serie doorsneden evenwijdig met den slokdarm bij 

 uitstek geschikt. Terwijl bovenaan cle geslachtsklier slechts als 

 een rand (op de snede) rondom de lever voorkomt, zoo zien wij 



