XXXI 



Ein jiinges Stadium eines Maulwurfembryos oder Nagetbierkeiraes, der 

 als kleines Zellenhiiufchen an dei' Innenseite der durch die KAUDER'schen 

 Zeilen gebildeten Blasé sitzt, hat eine frappante Aebnlichkeit mit einem 

 Peripatus Keim in seiner Amnionbülle oder nacb unserer Meinung in sei- 

 ner Trocbospbaera; diese Aebnlicbkeit und die wahrscbeinlicbe directe 

 Verwandtscbaft der Vertebraten mit den Anneliden lasst die Vermutbung 

 nicbt so gar absurd erscbeinen" (pag. 221). 



Aan VoN Kennel komt dus de eer, in mijn oog eenigszins twijfelacb- 

 tige eer, toe van dit denkbeeld, waarop door Hubrecht en thans neg 

 door Resink voortgeborduurd wordt. Evenals ik bet voor Peripatus fou- 

 tief acht, moet ik het ook voor de Vertebraten verwerpen. De oude op- 

 vatting, buiten ons land ook tbans nog algemeen, dat de toestand bij 

 Zoogdieren van een als bij Sauropsiden (dooierrijke, telolecithale eieren) 

 af te leiden is, acht ik de juiste. Argumenten daarvoor zal ik niet meer 

 aanvoeren, zij zijn zoo overbekend en zoo vaak uiteengezet, o. a. het laatst 

 nog door MacBride in zijn kritiek op Hubrecht's speculaties, dat dat 

 overbodig geacht moet worden. Vooral bet voorkomen van bet navel- 

 blaasje is voor de Hubrecbtianen een leelijk ding, waaraan zij te ver- 

 geefs door het toekennen van een bepaalde functie of beteekenis (hae- 

 matopoiese e. d.) een mouw trachten te passen. De Lange, die ook in 

 Hubrechtiaansche richting denkt, is dan ook al zoover teruggekomen van 

 Hubrecht's denkbeelden, die hij nog niet geheel loslaat, dat bij als uit- 

 gangspunt voor de zoogdieren niet meer een dooierarm ei met pelagische 

 larve, maar een matig dooierrijk, isolecithaal ei als van de Amphibiën 

 aanneemt, daarbij blijkbaar door zijn voorkeur voor deze diergroep geleid. 

 Nog één stapje, komt bet mij voor, en De Lange is weer op den 

 ouden, rechten weg terug. Hij behoeft dan tevens geen verklaring meer 

 te zoeken voor bet ontstaan van de tegenstelling tusschen kiemschijf en 

 kierablaas. 



Nergens demonstreert ons de natuur schitterender den overgang van 

 water- tot landleven dan in de reeks der Vertebraten. De laagste, Am- 

 phioxus en de visschen, leven in zee en dringen ten deele in het zoete 

 water door. Den overgang tot het landleven zien wij via Dipnoi en Am- 

 phibiën zich voltrekken, terwijl de Amnioten echte landdieren zijn ge- 

 worden. Alleen zeer jong heeft het embryo ook bier nog behoefte aan 

 een waterig milieu, gelijk dat in de amnionholte geboden wordt. Dit is 

 ook de voorstelling, die bij mijn theorie omtrent den oorsprong der Ver- 

 tebraten aansluit, die door te talrijke argumenten gesteund en door 

 latere onderzoekingen te zeer bevestigd werd, dan dat ze bier genegeerd 

 kan worden. Dr. Eesink's beschouwingen zijn met haar niet te vereeni- 

 gen, omdat volgens haar Aynphioxus onderaan den stamboom der Verte- 

 braten staat en de zoogdieren aan het eind der ontwikkelingsreeks, zoo- 

 dat de processen bij de zoogdierontwikkeling weinig geschikt zijn tot ge- 

 volgtrekkingen omtrent de evolutie der Vertebraten, te meer omdat ze 

 nergens zoo ongunstig voor onderzoek zijn als hier, zoodat publicaties 

 over de zoogdierenontwikkeling met al bun onzekerbeden, gissingen en 

 meeningsverschillen ons vaak levendig herinneren aan die over Ever- 

 tebraten van vele decenniën her. Zeer ongewenscht schijnt het mij dan 

 ook, de resultaten, waartoe men bij zoogdieren meent te komen, uit te 

 willen breiden over andere Vertebraten, zoo bijv. omtrent kiemblad vor- 

 ming, waartoe ongetwijfeld Amphioxus en de Amphibiën een heel wat 

 betrouwbaarder object leveren. Dit is, gelijk MacBride geestig opmerkt, 

 de fout van de geheele richting' men bekijkt de vertebratenontwikkeling 



