ver naar lagere breedten verspreiden en in bepaalde gevallen zelfs den 

 tropengordel kunnen overschrijden, heeft veel waarschijnlijks. Denken wij 

 slechts aan de geweldige horizontale verspreiding van zoovele abyssale 

 soorten, die onder de meest verschillende breedten zoowel in den Atlan- 

 tischen als in den Indischen en Pacifischen Oceaan zijn aangetroffen. 

 Het behoeft, volgens Ortmann, niet alleen de diepzee te zijn, die een 

 verbindingsbrug tusschen de littoraalfauna's der poolgebieden levert ; ook 

 het diepere littoraal der tropen, wanneer slechts de temperatuur door 

 bijzondere omstandigheden laag genoeg is, kan als verbinding in den 

 hier bedoelden zin dienen. Zulke kustgebieden bestaan inderdaad langs 

 de westkusten van Afrika en Zuid-Amerika, waar de langs de kusten 

 verloopende noordwaarts gerichte koele stroomingen tot dicht bij den 

 aequator hun invloed kunnen doen gevoelen, zoo in Midden -Amerika tot 

 aan de Galapagos -eilanden. Als voorbeeld voor het vermoedelijk volgen 

 van dezen verbindingsweg langs de westkust van Amerika noemt Ort- 

 mann het genus Crangon, dat in het boreale kustgebied zeer algemeen 

 is, binnen de keerkringen echter geheel ontbreekt. Nu is aan de kusten 

 van een eilandengroep in de Antarctis (Zuid-Georgië) een soort van 

 Crangon aangetroffen, n.1. Crangon anlarclicus, die het naast verwant 

 is met Crangon franciscorum van de kust van Californië; Ortmann 

 houdt het nu voor waarschijnlijk, dat de Californische soort ontstaan is 

 uit langs de westkust van Zuid-Amerika zich steeds verder naar het 

 Noorden uitbreidende exemplaren van Crangon antarcticus. Weliswaar 

 is langs het tropische kustgedeelte van Zuid- en Midden-Amerika geen 

 enkele vertegenwoordiger van het genus Crangon bekend. Onze gewone 

 garnaal, Crangon viilgaris, heeft eene naastverwante soort in Ci'angon 

 capensis van de Kaap de Goede Hoop; of hier de Westkust van Afrika 

 als verbindingsweg tusschen de woongebieden dezer beide sooi'ten heeft 

 gediend, schijnt evenwel zeer twijfelachtig, daar weder in het tropische 

 kustgebied van West-Afrika geen Crangon-soovt is gevonden. Dat der- 

 gelijke gevallen wellicht eerder uit een eenmaal ononderbroken versprei- 

 ding, die later discontinu werd, verklaard kunnen worden, zullen wij 

 straks bij de behandeling van het plankton nader bespreken. 



Dat de diepzee een reusachtig verbindingsgebied vormt tusschen Arctis 

 en Antarctis wordt ook door Chun voor het plankton verondersteld. Als 

 bewegend agens voor het vervoer van pelagische organismen van de 

 eene pool naar de andere wordt eene hypothese van thans nog niet 

 bekende diepzeestroomingen aangenomen. Hoewel het ook blijkbaar niet 

 Chun's meening was, dat een bepaald exemplaar van een of andere i^ela- 

 gische soort lang genoeg leefde om zelf de geheele reis van zijn eigen 

 woongebied naar het tegenovergestelde te maken, maar daarvoor zeker 

 enkele, wellicht vele generaties gemoeid zijn, spreekt het nu van zelf, 

 dat in het licht van deze hypothese bipolaire soorten uit het plankton 

 bathypelagisch moeten zijn, dus steeds volkomen aangepast aan de zeer 

 bijzondere levensvoorwaarden van het abyssaal. Dit bathypelagische 

 karakter is ondertusschen bij volstrekt niet alle bipolaire soorten aange- 

 toond — wél bij enkele, zooals de door Chun zelf genoemde pijlworm 

 Krohnia hamata, die zoowel in het subarctische als in het subantarcti- 

 sche gebied van den Atlantischen Oceaan in de hoogere waterlagen, in 

 tropische gewesten, o. a. ook in de Molukken echter alleen op groote 

 diepten schijnt voor te komen ^). Hetzelfde geldt voor een paar bipolaire 



') Men zie hiervoor G. Herbert 1 owler. The Chaetognatha of the Siboga-ex pedition. Siboga- 

 Monogr. 31. 1906. Op p. 75 komt een tabel van de vertikale verspreiding dezer soort voor. 



