CVI 



beschouwd als te zijn ontstaan door org aan projectie (de schop is de 

 band enz.). t>e technische genius, die van zoo'n enorme beteekenis is voor 

 de genesis van hoogere psychische structuren, ontstaat in een continu 

 proces uit de physiologie van ons lichaam volgens deze theorieën. 



Op dezelfde wijze gebeurt de • phyletische afdrijving door projectie 

 van het uteruscomplex tot extrasomatische broedzorg, 

 het nest is de naar buiten geprojecteerde uterus. De broedzorg-instincten 

 hangen even continu samen met de i3hysiologie van het uteruscomplex 

 in de dierlijke psychologie, als de technische instincten continu samen- 

 hangen met de physiologie van het assimilatieproces, in den aanvang der 

 menschelijke cultuurgeschiedenis. Bovendien ontwikkelt zich de dierlijke 

 staatvorming, die reeds algemeen als sociale broedzorg wordt opgevat, om 

 het collectieve nest of het collectief geprojecteerde uteruscomplex, zooals 

 Marx de menschelijke staatvorming terugbrengt tot sociale beheersching 

 der technische hulpmiddelen, de naar buiten geprojecteerde arbeidskracht. 

 Dat de normale moderne mensch — clairvoyanten en psychopathen buiten 

 beschouwing gelaten — zich geen duidelijker introspectieve voorstelling 

 kan maken van zijn physiologischen en anatomischen bouw dan een vaag 

 ^algemeen gevoel", bewijst niet, dat aan het dier en den primitieven mensch 

 deze sensibiliteit ontbrak. Langs dezen weg wordt het ontstaan der broed- 

 zorginstincten uit introspectieve orgaan- en functievoorstellingen begrijp- 

 baar, evenals de mogelijkheid van de projectie van het uteruscomplex 

 tot extrasomatische broedzorg — een geniale oplossing van het phyle- 

 tische conflict, die evenwel de hoogere ontwikkeling belemmerde, zoo 

 niet afsloot. 



Zoo zien wij het paradoxale feit gebeuren, dat het uteruscoraplex bij 

 den mensch in onverminderde kracht leeft, zooals het overigens alléén bij 

 de meest primitieve Mammalia (/vrinaceus, Centetes?) nog gevonden wordt. 

 De Erlangensche hoogleeraar Fleischmann, die de moderne zoölogen be- 

 schouwt als epigonen der oudtestamentische psalmdichters, zou hierin 

 vermoedelijk een moderne interpretatie zien van het bijbelwoord, dat de 

 vrouw met smart kinderen móet baren, terwijl de andere dieren er zich 

 van hebben afgemaakt. Wat het uteruscomplex betreft, moet ten minste 

 worden verklaard, dat de mensch de meest primitieve karakters bewaard 

 heeft en dat de andere zoogdieren, zoo niet alle Ammioten, door regressie 

 van den mensch, als centrum van den stamboom, zijn af-gestamd (vgl. 

 Kesink, Stamontwikkeling der embryonale organen, 1903). 



Deze regressie, door projectie van het uteruscomplex en zoo de terug- 

 keer naar den larvalen generatiecyclus, is in verschillende diergroepen ver- 

 schillend ver ontwikkeld, o. a. omdat ze blijkbaar op verschillende phyle- 

 tische niveau's telkens opnieuw begonnen is. Zeer vroeg hebben zich de 

 Sauropsiden ontdaan van het uteruscomplex (of Ichthyosaiirus vivipaar 

 was, dan wel zijn jongen opat, is nog controvers). Later de Monotremen. 

 Nog later de Marsupialia, die nog duidelijk resten van een ectoplacenta 

 en zelfs van een allantoïde placenta vertoonen. Bij de Placentalia zijn de 

 Adtciduaten het verst voortgedrongen, de Contradeciduaten (Talpa) en 

 andere tusschenvormen als Tupaia, Sorex, Carnivoren, beginnen pas, 

 terwijl de eerste sporen van de projectie van het uteruscomplex ge- 

 vonden worden tot aan de poort van den mensch, bij de Primaten. 



Spreker meent, dat deze terugkeer totdenlarvalen generatie- 

 cyclus de aanleiding was tot het ontstaan van dooierrijke eieren — 

 ten minste bij de Sauropsiden, die verschillende rudimenten vertoonen, 

 die wijzen naar een verlaten intra-uterine voeding. In hoeverre ook de 



