254- CE yj^ VENAE AQVEAE 



Pro dctcrminanda "vi vcnae aqueae in planum in- 

 currcntis prima Expcrimenta fada tlfe dicit in Acade- 

 mia Parificnfi, Anno 1669, tc(\e Duhammelio ^ infHi- 

 ftoria illiub Academiae. Pcll iiaec fecuta cffe multa alia. 

 St.uuilTc autcm omncs Pliyficos ex his txperimentis , 

 pmedidam vim venae aqueae, mox ante foramen, ab 

 aflerculo aliquo exceptae , acqualem effe ponderi cylin- 

 dri aquci , cuius bafb fit foramen , per quod aqua exfi- 

 lit \ altitudo autem ea , quae efl: aquae totius 11 pra fb- 

 Figura I ramen exliantis. Ita , iuxta hanc Hypothcfiii , clfct vis, 

 qiwm aqua per GM exfiliens in planum alfcrculum OP 

 exferit, ae]ualis ponderi cylindri aquci, cuius bafis tft 

 area foraminis GM, et altitudo GA. Alfcrit porro , 

 Hypothcfi huic Experimenta nunquam ex afle refpondiffc j 

 cuius diflenfus inter Experimenta et ratiocinia duphccm 

 flffert caufim. Primo enim putant huius fententiiie Fatroni 

 celeritatem aquae per GM exfihentis eam effe, quam gra- 

 ue ahquod hbtre pcr GA delapfum acquircre poffet j quo 

 ipfo indudli funt, vt cyhndrum aqueum ahitudinis GA af- 

 fumerent. Sed notum hodie eft, hoc non verumtflle, 

 nifi foramen G M flatuatur infinite paruum \ in forami- 

 nc autem finitae magnitudinis celeritatem \enae aqueae 

 exeuntis ifhim gradum celcriiatis nunquam attingere. Se- 

 cundo ft.Uuitur in hac opinione,Tmphtudincm venae exeun- 

 tis eandem effe , quae efl foraminis, per quod cfRuit ; aut 

 •ytriusque eandcm eflfe Diametrum ; (ed cognitum hodie eft, 

 venam aqueam per foraraen e vafe erumpentem contrahi 

 fenfibihter, cum e foramine exiit; quam venae aqueae con- 

 tradionem Neivtonus primns obferuauit. Remedium itaque 

 iiis duobus incommodis ahaturus CkrifT BernouUi^ ftatuit, 



cele- 



