DE CALORIS ET FRIGORIS CAVSA 223 



aut in gelidiflimo fundo maris [^) adeoque iuxta hanc hypo- 

 thefim, calorifica materia fere prorfus deficiente, puluis pyrius 

 exigua fcintilla , repente nata , accenfus ftupenda flamma 

 fubito expandatur ? Vndc et qua tam mirabili virtute 

 ignea illa materia momento temporis contrahitur ? Ve- 

 rum tamen conuolet ea ocyflime , quacunque de caufa 

 id fiat , ex remotilfimis etiam locis et puluerem pyrium 

 accendat, expandat ? Sed tum necelTum erit , aut alia cor- 

 pora illum ambientia aduolante igne prius quam ipfum 

 calefieri et expandi , aut ignem illum aduolantem ex- 

 tra puluerem nec caleficere nec expandere aliquid, adeo- 

 que naturae fuae obliuifci fatendum erit , quorum tamen 

 prius cxperientiae , pofterius fuiae rationi apertiflime repu- 

 gnat. 



§. 30. Ceterum rerum natura ita comparata efl: , vt 

 caufa crefcente , etiam efledus eius augeatur , et contra ea- 

 dem decreicente effedus quoque minuatur. Quamobrem 

 vbi in duobus corporibus idem gradus caloris obleruatur , 

 tum , ceteris paribus , etiam idem extenfionis incrementum 

 aut decrementum in vtroque effe debet. At quanta in 

 hoc diuerfitas deprehenditur ! Praetereo aerem , qui a 

 gradu congelcitionis ad ebuUitionem aquae tertia fui parte 

 extenditur , cum ea inter^m vna vigefima fexta parte to- 

 tius vohiminis augeatur. Ipfi eiusdem fere hquiditatis cor- 

 pora , Tt Mercurius , aqua , ipiritus vini , et olea diuer- 

 fa , item etfohda, vt metalla, vitrum etc. mirum quan- 

 tum diicriminis habent inter extenfionis incrementa in eo- 

 dem gradu caloris acquifita. Ne hic tamen maiorem 



par- 



. (*} Eocrhaaue Ekm, Chjni. par. 2. cx Sinclairi ante grauitatis p. 302» 



