48 



voorgrond treedt en nog onlangs door Palmbu Findley (02) op de 

 volgende nadrukkelijke wijze is uitgesproken: »Möricke, Manül, 

 Gebhard, Hebzog and others have deraonstrated beyond dispute, 

 as do these specimens here presented, that menstruation is not a 

 shedding process, that the loss of epithelium is purely accidental 

 and limited", deze meening v^ordt door Gebhard (98) voorgestaan 

 in het Handboek van Veit, dat kan gelden als een der geschriften, 

 welke ons een samenvatting geven van de gynaecologische keunis 

 aan het einde der vorige eeuw. 



Wat de bespreking van deze questie betreft, wensch ik mij 

 in hoofdzaak te beperken tot een kort overzicht der voornaamste 

 beschrijvingen van het menstrueerende uterusslym vlies na 1890, 

 daar eerst in de laatste 15 jaren door enkele onderzoekers stren- 

 gere eischen zyn gesteld aan het voor dit onderzoek gebruikte 

 materiaal. Voor een kritische bespreking der litteratuur aan dit 

 tijdperk voorafgaande, verwys ik o. a. naar de publicaties van 

 Christ (92), Gebhard (98), Pompe van Meerdervoort (96) en 

 MoLTZER (02). Een overzicht der oudere litteratuur wordt door 

 MöRiCKE (82) gegeven, die aan een uitgebreid materiaal de onder- 

 vinding opdeed, dat gedurende menstruatie de mucosa volkomen 

 ongeschonden blijft. 



Ik vestig de aandacht op hetgeen Möricke blz. 125 naar aanleiding 

 van zyn gecuretteerd materiaal zegt: »Die Praparate wurden theils 

 frisch untersucht, theils in Spiritus gehartet und gefarbt. Viele 

 zeigten sich jedoch ganz unbrauchbar, denn die Schleimhaut ist . . . . 

 von pulpöser Beschaffenheit, sodasz der scharfe Löffel ihre Gebilde 

 oft vollkorameu zertrümmert und man dann unter dem Mikroscop 

 nur ein wirres Conglomerat von Zellmassen und freien Kernen 

 sielit, ohne irgend welchen brauchbaren Anhalt gewinnen zu 

 können". Ik vraag mij af, met welk recht Möricke na deze uit- 

 spraak door het onderzoek van kleine stukjes mucosa, die hem 

 door curettement in handen vielen, »unanfechtbar" meent te 

 hebben bewezen (blz. 129), dat afstooting van weefsel achterwege 

 blijft. Ik kan mij zeer goed voorstellen, dat een curettement bij 

 Cereocebus op het hoogtepunt der menstruatie verricht b. v. uit 



