101 



gedurende tien jaren. H^ vond een maximum van conceptie in 

 December; bet voedsel is in die maand bet goedkoopst en de 

 climatologiscbe omstandigbeden bet gunstigst. De inlanders van 

 Queensland bebben volgens Heape een bepaalde conceptieperiode 

 in September, die in Nieuw-Caledonië in November (in beide 

 gevallen bet jaargetijde, dat met onze lente overeen komt). 



CooK (94) vond bij Eskimo's in een streek tusscben 76° en 79° N.Br. 

 een conceptieperiode, welke samen valt met bet eerste verscbijuen 

 der zon. In de wintermaanden zou bij deze noordelijke volkstammen 

 de menstruatie dikwijls acbterwege blijven. 



Ook bij den menscb staan wij voor de vraag : Is de verboogde 

 sexualiteit in bepaalde jaargetydeu bet overblijfsel van een con- 

 ceptieperiode van beperkten duur, welke gevolgd werd door een 

 rustperiode, of is de onafgebroken poly-oestrus, samengaand met 

 een onafgebroken rij van ovariale cycli, de oorspronkelijke toe- 

 stand bij den menscb geweest? 



Men dient uiterst voorzicbtig te zijn, als men de sexueele ver- 

 boudingen bij ongecultiveerde volksstammen uitsluitend als primi- 

 tieve verboudingen opvat. Zoo is b. v. de conceptieperiode bij bet 

 eerste verscbijuen der zon, gelijk Cook bij Eskimo's beeft waar- 

 genomen, uit den aard der zaak een secundair verworven toestand. 

 Climatologiscbe omstandigbeden kunnen bij primitieve volkeren 

 nog meer invloed uitoefenen op de sexueele periodiciteit dan dit 

 bij beschaafde volkeren bet geval is. Bij deze laatste zal men 

 tevens rekening bebben te houden met factoren van oeconomi- 

 scben aard, die in een cultuurstaat op bet ras inwerken en in staat 

 zyn aan den eenen kant een aanwezige sexueele periodiciteit te 

 wyzigen of te maskeeren, aan den anderen kant een maximale 

 conceptieperiode in bet leven te roepen, welke geen primaire 

 toestand voorstelt, docb eenvoudig een adaptatie is aan bepaalde 

 levensomstandigheden. Doch ook bij wilde volksstammen ontbreken 

 deze oeconomische factoren niet. Darwin (71) beeft o. a. de 

 geringe productiviteit bij vele wilde volkstammen opgevat als een 

 secundairen toestand, welke aan den strijd om het bestaan te 

 wgten is. 



