XIX 



niet vinden, zoodat een zekere bepaling van de lengte van het eerste been 

 niet mogelijk is. Bij de 24 cM. lange en tot 21 cM. breede schedel is het 

 parasphenoid 5 cM. breed en ongeveer even lang. 



De uitbreiding van het randgedeelte van het parasphenoid langs de 

 ondervlakte der ossa pterygoidea meent spreker als een secundaire vorming 

 te moeten beschouwen, een verbreeding, die eerst bij de stamvormen van 

 Dermochelys ontstaan kan zijn. Het dolkvormige, verdikte, modiane ge- 

 deelte geeft wel ongeveer den oorspronkelijken vorm aan. Wij vinden 

 hier dus het interessante feit, dat het parasphenoid, een been, dat bij 

 de Reptilien in vergelijking met de Anamnia belangrijk gereduceerd is, 

 zich bij de stamvormen van Dermochelys weer progressief is gaan ont- 

 wikkelen in verband met een nieuwe functie, de bevestiging der ossa 

 pterygoidea aan den schedelbasis. Of eene dergelijke hernieuwde uitbrei- 

 ding van het parasphenoid ook bij andere schildpadden voorkomt, is mij 

 niet bekend. Bij andere Reptilien is aan spreker slechts één voorbeeld 

 van een analoge uitbreiding van het parasphenoid hekend, en wel bij een 

 schedel van Plesiosaurus macrocephalus in het Britsche Museum voor 

 Natuurlijke Historie (N". 49'2ü2; afgebeeld en beschreven door Andrews, 

 Quart. Journ. Geol. Soc, Vol. 52, 1896). Bij dezen Plesiosaurier is het 

 parasphenoid naar voren toe verbreed en breidt zich met zijn randgedeelte 

 een weinig langs het ventrale vlak der ossa pterygoidea uit ; dat dit een 

 gevolg van verschuiving zou zijn, is bij een fossielen schedel niet geheel 

 uitgesloten, maar hier toch weinig waarschijnlijk. 



Heeft Gaupp (1. c.) gelijk, waar hij de ossa pterygoidea der Mammalia 

 (behalve die der Monolremen) als gedeelten van het parasphenoid be- 

 schouwt, dan heelt ook bij de zoogdieren waarschijnlijk een progressieve 

 ontwikkeling van het parasphenoid plaats gevonden, zij het ook op eene 

 andere wijze als bij Dermochelys. 



De Heer Loman wenscht aan de Vergadering te vertoonen een geval 

 van commensalisme bij Pycnogoniden. Onder de allerlaatste vangsten der 

 Siboga-Expeditie (Stat, 321) bevindt zich eene 

 in de Java-zee op 90 M diej^te levende Pallene, 

 waarvan vier exemplaren verkregen werden. De 

 proboscis dezer dieren heeft een ongeveer cilin- 

 drischen vorm, naar den mond toegespitst, en 

 met eene ondiepe ringvormige insnoering op de 

 halve hoogte Bij drie der exemplaren dient deze 

 groeve tot zitplaats voor eigenaardige commen- 

 salen; het vierde is daarvan vrij. Zooals de bij- 

 gevoegde schets aangeeft, bezitten deze mede- 

 ëters een doorschijnend hulsel, eene scheef klok- 

 vormige, dunne schaal, wier opening naar den 

 mond des gastheers gekeerd is. Daarbinnen ziet 

 men het eigenlijke, bij het afsterven sterk gecon- 

 traheerde dier, doch waarvan men vermoeden 

 mag, dat het tijdens het leven ver buiten het 

 beschuttend huisje heeft uitgestoken, zoodat het 

 vooreinde nabij de mondopening der Pycnogoniden 

 gebracht kon worden, zonder door de geweldige 

 scharen te worden gehinderd. Een der exemplaren 

 heeft een krans van wel een dozijn deze diertjes om de proboscis. 



Bij den eersten aanblik herinneren deze commensalen sterk aan Infa- 



