153 
temperatuur van slechts 51,57 F. heeft. Destijds moet het te 
Luik bij gevolg 51 graden warmer zijn geweest dan thans. 
Naar het algemeen gevoelen hing deze hooge temperatuur 
af. van de meerdere warmte, namelijk, van de gloeihitte van 
het binnenste van den aardbol zelven, welker oppervlakkeslechts 
allengs-bekoelde, ten gevolge waarvan, na verloop van eenige 
millioenen van jaren, +) de gemiddelde temperatuur in die 
streek tot op 51,5° F. daalde. Nu rijzen de volgende vragen: 
10. Werden, ten gevolge dezer hoogere temperatuur van het 
binnenste-der aarde, alle deelen harer oppervlakte, onverschil- 
lig: op welke breedte-deze waren gelegen, derhalve ook. Java, 
op-eene gelijkmatige wijze verhit? Indien dit werkelijk het ge- 
val was en de rigting der as van den aardbol en de hoedanig- 
heid van den dampkring destijds, hetgeen zeer waarschijnlijk 
is, 2) dezelfde waren als thans, dan volgt hieruit: dat de ver- 
schillende standen der zon reeds te dier tijde een verschil moes- 
ten teweeg brengen in klimaat, dat, wel is waar, allerwege 
warmer was dan thans, maär niettemin in de verschillende 
zonen’ onderling verschillend moest zijn; was het derhalve 
destijds te Luik 51 graden warmer, en oefende de zon eene ge- 
lijke werking uit op de aardoppervlakte als wij thans waarne- 
men, dan moet zulks insgelijks te Batavia het geval zijn geweest 
en aldaar, in de steenkolen-periode eene temperatuur hebben 
geheerscht van 81,5 + 51 graden. Bij gevolg moeten op plaatsen, 
welke op eene verschillende breedte waren gelegen, ook andere 
dieren en planten. hebben geleefd, op gelijke wijze als zulks 
thans in de verschillende zonen der aardoppervlakte het geval 
is, en gelijktijdige. gebergte-nederploflingen te Luik en op Java 
moeten verschillende organische wezens bevatten. En 1s dit het 
geval geweest, ‚dan kan, op grond.dat de overblijfselen, welke 
zij bevatten, met elkander overeenkomen of geheel en al aan 
elkander gelijk zijn, de synchronismus der formatiën slechts 
1) Volgens BISSCHOF zijn, sedert het bestaan der steenkolen-formatie , 8. millioen 
jaren verloopen. 
2) Reeds veel vroeger, in de zoogenaamde. overgangs-periode, leefden visschen en 
Trilobiten. De wijze, waarop het gezigtsorgaan dezer laatsten is gevormd, heeft eene 
verrassende overeenkomst met de oogen der thans levende Crustaceën, waaruit zich 
het besluit laat opmaken, dat de hoedanigheid en doorzigtigheid der lucht en van het 
zeewater destijds en thans overeenkomen. 
