288 
waaruit de kolen op Borneo worden gegraven, insgelijks tot 
de tertiaire formatie behoort. Ten einde eene gelijke kracht, 
n gelijk uitzettend vermogen van den waterstoom te ver- 
Bijen, wordt er, op de stoomschepen in Neêrlandsch Indië, 
eene grootere hoeveelheid Borneosche kolen vereischt dan 
benoodigd zou zijn, indien Engelsche kolen daartoe werden 
gebezigd. 
Wat betreft de gelegenheid om de Javasche kolen te vervoe- 
ren, deze mag niet ongunstig worden geheeten, uithoofde de 
vroeger genoemde bruikbare kolenvlotten gelegen zijn in de 
nabijheid der zuider kust, op een geringen afstand van kleine 
baaijen, welke eene ankerplaats opleveren voor praoe’s en an- 
dere kustvaartuigen; dit is, bij voorbeeld, het geval in de 
baai voor de monding der tji Madoer, der tji Panamboelan, 
van waar men al zeilende in den tijd van 2 uren de Wijn- 
koopsbaai kan bereiken, de ankerplaats van schepen van groo- 
teren diepgang. 
Naar mijn oordeel, zou het derhalve wel der moeite waar- 
dig mogen geacht worden in deze streken, bij voorbeeld, in 
de nabijheid van den goenoeng Madoer, een proefschacht te 
boren, ten einde hier het vlot n°. 25 of een ander, of wel een, dat 
meer in de nabijheid der tj Siki ligt, te ontginnen. De loodregte 
ligwijze der vlotten, mits zij slechts over eene groote uitge- 
strektheid onveranderd blijve, kan bij het ontginnen der ko- 
len geene grootere zwarigheden opleveren dan gewoonlijk wor- 
den ontmoet. De eenige tegenwerping, welke alhier kan ge- 
opperd worden als zouden er geene gunstige resultaten ver- 
wachtmogen worden van eene dergelijke onderneming, is deze: 
dat de ligwijze der formatie steeds van rigting verandert, dat zij 
onregelmatig behoort genoemd te worden. Dit punt is echter 
nog niet op eene voldoende wijze onderzocht om daarover 
uitspraak te kunnen doen; de natuurlijke ontblootingen, en 
deze alléén waren het, waaruit ik de ligwijze der vlotten kon 
navorschen, deze zijn te plaatselijk, van te geringe uitgestrekt- 
heid, dan dat het mogelijk zau zijn daaruit op eene onwraak- 
bare wijze de rigting der vlotten in hunne gansche uitgestrekt- 
heid te bepalen. Het zou mogelijk kunnen zijn, dat de afwij- 
king in de higwijze door mij in de nabijheid van den goenoeng 
