472 
Bodas). Ik bezocht dit meer, waarvan op bladzijde 120 der ite 
afdeeling eene beknopte beschrijving werd gegeven, in Julij, 1857, 
in gezelschap van Dr. Frirze. (1) Het water had destijds — des 
voormiddags ten 11 ure, — bij eene temperatuur der lucht van 
65,0° F. of 14,6° R., een warmtegraad van 70,0° F. of 16,8 R.; 
het had een zeer wrangen, aluinachtigen smaak en werd in de 
nabijheid des oevers door opstijgende gassoorten schijnbaar in eene 
kokende beweging gebragt; deze luchtbellen verbreidden geen 
reuk (zij bestonden waarschijnlijk uit koolzuur) en het water had 
op die plaatsen geen hoogeren warmtegraad dan elders. Destiids 
liet zich geen reuk van zwavelwaterstofgas bespeuren; slechts 
aan den zuidwestelijken oever bedroeg de temperatuur op eene 
dergelijke plaats 90,00 F. of 25,7° R. De kleine, borrelende water- 
plassen, die aan den west-zuidwestelijken oever in de nabijheid 
eener daarin _uitwaterende beek worden aangetroffen, hadden 
echter een veel hoogeren warmtegraad; in eenige dezer water- 
plassen steeg de thermometer tot op 160,0° F. — Twee beken 
ontlasten zich in dit meer, de eene door den zuid-zuidwestelijken 
oever, nadat zij als waterval van een rotswand is neêrgestort, 
de andere door den west-zuidwestelijken oever: het water dezer 
beken is zuiver en drinkbaar, alvorens zij den door dampen van- 
tengerelen oever van het meer hebben bereikt. — De beek echter, 
die door den noordelijken oever het meer verlaat, was destijds 
even aluinachtig en wrang van smaak als het meerwater zelf, 
Sporen van vulkanische werkzaamheid lieten zich toen ter tijd 
slechts op twee plekken aan den oever waarnemen, namelijk, in 
het oost-zuidoostelijke gedeelte er van, alwaar nog ligte dampen 
oprezen, en aan den zuidelijken oever: te dezer plaatse steeg 
eene dampzuil, die door den prikkelenden reuk , welken zij ver- 
spreidde, zich duidelijk als zwaveligzuurgas liet herkennen, uit 
eene met gesublimeerde zwavel omkorste opening, welke onge- 
veer 10 voet boven den spiegel van het meer was gelegen. 
De analyse, door den heer A. Warrtz van het zeewater gemaakt, 
hmmm 
(1) Zie mijne « Reisen durch Java.» Magdeburg, 1845, bladzijde 210-213. 
