" GVLIELMI PISOÓNIS 
morbis exhàufta Medici fcientia & fatigata arte , fepe ficfolet Natura velut é maáchina 
adeíle agris , & fanare defertos poft longam & infanam curationem. Quorum exem- 
pla paffim obvia, etiamfi non memoriz fint tradita. Forte quod nihil przfe laudis 
habent. : 
Siquis autetn Medicamencis locus fupereft; antequam ad eorum adminiculum con- 
fugimus , optima & flricta prius dizta pcr multum temporis inftituenda eft, quz potiffi- 
mum fit ex cibo & poturecentibus partiumque tenuium ac digeftu facillimis , acceden- 
tc mane & vefperi motu corporis liberali, quem ob difficilem refpirationem declinare 
folent. Venefcétionem, fi non prafens febris , faltem futurafzpe poftulat. Etenim ma- . 
teria morbi quamvis cx fe fit frigida,nonraro vel calidis humoribus augetur, vel ipfa fer- 
vorem concipit poftmodum, ut hepatis quoque inflammatio merito extimefcenda fit. 
Blandioribus primo medicamentis incidentibus & aperientibus , ne vires dejiciantur , 
tormina cruditatefque ex alto provocentur,infiftendum,ut funt radices herbarum Ata- 
ricoba, Iuripeba, Pagimirióba, Tapyrapecá , Aguapé , & Aguaxima, ut & Cortices Rad. Arbo- 
rum limonum, liquiritiz, 4racá, Ibiraee , & fimilium, unde Apozemata reiterantur cum 
fucceffu. Et quia in his implicatis morbis fxpe fcorbutici quid intercurrit, herba & fru- 
&us minus fugaces fed acidiores affumendi , ut funt Braffica marina & Portülaca aceto 
conditz. Inter hzc primas tenent nuces quas Cocos appellant, quarüm liquor recens 
medullaque, przterquam quod gulz lenocinentur, faluti profunt: ut & malà Aurantia, 
Citria, Citrulli, Caraguatá, Guajába, manas, Murucnjá. Deinde conducit ut Pharmacia 
cathartica Diztam excipiat exmore Regionis, & materia praparata exturbetur per fu- 
periora vel inferiora. Id autem nullo remedio tutius vel convenientius fit; quam infu- 
ío duarum drachmarum radicis Pecacsap/a , vel nucleo nucis A4z44.Exinde ipfius mali 
quafi antidotum per triginta dies & ultra;fi morbi pertinacia expofcat;exhibeatur,quod 
.fitex pulvere corticis Ibirace; fcoriz ferri, ana 21), Milij Indici 2j. Fabarum minorum , 
cucurbita amarz, fem. & pulp. fol. fen. ana 5j. Quz tritain pulverem exhibeantur à 
gijad $$ mane & vefperi cum liquore convenienti. Huic mox exercitium corporis füc- 
cedat, curías fcilicet aliquot paffum , qui indies, accrefcente liberaliori motu diaphra- 
matis major inftituitur. Á quo redeuntes cibis facilis digeftionis refocillentur , przrfer- 
tim pulteé farina T;píoce cum faccharo. Nemo miretur remedio tam populari, tam gra- 
vem morbum exftirpari. Medicamenti enim hujus bafis eft Chalybs & Cortex 15;race , 
(quod eft Guajacum Brafilienfe: quorum hic cum primo gradu calidus , tenuium par- 
tium,dulcis & ti petit: ille lentos in vifcerum oppilatione hu- 
mores incidens , merito ceteris pracfertur.IÍnter Topica (quz magni hicufus effe folent) 
Emplaftrum ex gummi Elemni, Zcicariba & balfamo Capaiba vcl Cobureiba cum melle fil- 
veftri applicatur ventriculi & hepatisregioni. His omnibus accurate obfervatis, pluri- 
mi convaluerunt; nififorte aliquid pejus in hepate delitefcat, quod accedentibus reli 
quiis & debilitate vifcerum, recidivam faciat. Quapropter coníultum eft, fublato mali 
AE x epe - 4X CC Áj3D 
P4 
i (aboris ür xrAals cl 
fomite, morb O (c d Dralicr t fi 
1 1 E 1 ^ r ; L * KR : - 1: 
.filienfis aliquandiu exhibere. l'ametítiautem hec m : : E 
rhoduc a is E EU MAURO * 
odus , neq neq I tia , deftituta fint, & minime improbanda , ne- 
ceffe tamen ad rationis amuffim ea exigere, & nonnihil inventis addere vel demete. 
.. Cum vero hz obftructiones ex iifdem caufis enarratis pronatz , mulieres quoque 
Europzas gravidas aeq g exerceant, quid mirum fi gencrationi defti- 
natus utcrus pcr intemperiet magno illinaturz operi ineptus cloaca fiat multorum . 
excrementorum & cruditatum ;, undevariz calamitates maxime vero uteri profluvia 
' albafüccedunt: Quod dum pudorevel negligentia zgrz occultare ftudent , fiunt pal- 
lidz & triftes atqueingratz viris. Temporis decurfu conduplicatur & eo ufque auge- 
.turmalum;ut non minus de corroborantibus vif juc tor ftituentibus, quam 
-de evacuantibus remediis cogitandum fit. Quod quidem, partim balneis artificialibus 
fadtis ex fragrantibus herbis indigenis calefacientibus & aftringentibus , partim füpra- 
$s ag 
* 
(Cri32171 Jed X5 $227 rueda. cx imus 
taria genitricum mala, facile ex prpoftera 
1 SA LS d BiseAzistecce Kt even 
REA ec 
IMSBUE 
que 
