Oktober, algemeen langs wegen en dijken, ook in de SCROPHU- 

 duinen. Gewone vlasbek. LARIA- 



Aanm. Meeldraden en stamper rijpen tegelijkertijd: CEAE 

 de bloemen zijn dus homogaam. Het oranjegele 

 honingmerk op de onderlip wijst den insekten 

 (bijen) den weg naar den honing. Deze is ge- 

 borgen onder in de lange spoor en dus voor 

 insekten met korten zuigsnuit onbereikbaar. 

 Door het dichtopeensluiten van onder- en bo- 

 venlip worden bovendien vliegen en kevers 

 geweerd. Daar de stempel juist tusschen de 

 helmhokjes der lange en korte meeldraden in- 

 ligt, is kruisbestuiving even waarschijnlijk als 

 zelf bestuiving. 



2. SCROPHULARIA — HELMKRUID 



S. nodosa L., overblijvend, 50—100 cM., wortelstok 

 knolvormig verdikt, stengel scherp vierkant, bladeren 

 dubbel gezaagd, bloempluim eindelingsch, onbebladerd, 

 kelkslippen smal vliezig berand, bloemkroon vuil bruin- 

 rood of groenachtig, kruikvormig, meeldraden 4, twee- 

 machtig, met een vijfde valsche meeldraad, stijl aan 

 den top verdikt, stempel uitgerand, zaaddoos twee- 

 hokkig. — Juni— September, op oude stapelplaats van 

 takkenbossen aan den Schordijk. Pothoofdplant ! Knoo- 

 pig helmkruid. 



Aanm. De bloemen zijn duidelijk protogynisch en 

 worden door wespen bestoven. Deze bewerken 

 steeds kruisbestuiving: alleen wanneer de in- 

 sekten uitblijven, blijft de stempel ontvankelijk 

 totdat ook de meeldraden rijp zijn en heeft 

 spontane zelfbestuiving plaats, die tot volko- 

 men vruchtbaarheid leidt. 



3. VERONICA - EEREPRIJS 



Kelk meestal vierdeelig, bloemkroon radvormig, zoom 

 vierslippig, bovenste slip meestal grooter dan de andere, 

 meeldraden 2, stempel ongedeeld, stomp, doosvrucht 

 stomp of uitgerand, tweehokkig. 



175 



