— 78 — 



Witte doOYenetel. — Lamium album. 



Hier hebben we de trouwste onzer Lamiums. Als April nog heerscht 

 in het land met guurhoid en buien, dan is de mooie witte Lamium 

 al begonnen te bloeien langs heggen en op ruige plaatsen en langs 

 de grint- en straatwegen van ons dan aan bloemen nog niet rijke 

 vaderland. En als in September de natuur tot rusten geneigd schijnt 

 na het rij pings werk, besteed aan al haar vruchten en zaden, dan- 

 nog kunt ge hier en daar heele plekken vinden van de krachtige ^ 

 donkergroene plant, vrij hoog soms, met vier, vijf kransen ieder met 

 een zes- of achttal van de slanke forsche witte grijnzers, elke krans 

 juist passend tusschen de opeenvolgende bladparen. De Labiaten- 

 kenmerken zijn aan deze plant alle even duidelijk waar te nemen, 

 tot Lamium stempelt haar de aanwezigheid van die lange vooruit- 

 stekende tand aan elke zijde van de onderlip en tot Lamium album, 

 naast haar kleur, de scheefoploopende haarring, aan de rugzijde 

 't hoogst, in de gekromde, langzaam in de keel verwijde buis. 



De bovenlip der bloemkroon is een rustig kijkje waard, zacht 

 gewelfd en breed als een badstoel op onze stranden, en dan een om 

 wiens rand met zorg een keurige franje was gelegd , want rondom 

 heeft de lip een fijne woHige beharing; en in den badstoel tegen de 

 leuning aangedrukt, rusten vier aardige kindertjes, de twee grootste 

 elk aan een kant van een kleiner geplaatst en die twee tusschen zich 

 in veilig bewarend. De helmknophoofdjes van de twee kleine meel- 

 dradenkinderen neigen naar elkander en die der beide grootste doen 

 dat ook, en als ze wat druk aan hun werk zijn of hun spel, letten 

 ze niet op 't mijn en dijn van hun eigen twee helmhokjes en laten 

 die bij 't stuiven in elkaar overgaan. De forsche onderlip, soms met 

 gele vlek als aanwijzing van den weg naar de vele zoetheid van de 

 nectarschijf op den bodem van den kelk, is met zijn twee breede 

 teruggeslagen lobben geheel naar voren gericht, waardoor de keel 

 een wijden toegang open stelt voor de bezoekende insecten , die haar 

 als zetel gebruiken. Toch zal er soms aan de bestuiving wel een& 

 iets haperen , ten minste enkele malen komen bij Lamium album, 

 cleistogame bloemen voor, het hulpmiddel dat wij vroeger bij Viola 

 odorata besproken hebben. 



Door zijn bladen lijkt deze Lamium verbazend veel op den brand- 

 netel en ieder herinnert zich uit zijn jeugd, hoe hij, met zekeren 

 schroom slechts , naderde tot dit llorakind , tot hem verzekerd werd 

 „dat de brandnetel niet stak, als er bloemen aan zaten", een wijs- 

 heid, mede bewaard in den volksnaam Bloeiende brandekkel. Of- 

 schoon de bladen behaard zijn, is er van zoo'n ruwe beharing als bij 

 Urtica hier geen sprake. Wel draagt de Witte doovenetel ook 

 haren op zijn vierkanten stengel en langs de randen der vijf lange 

 fijne tanden van den sierlijken tienribbigen kelk, die soms zoo aardig, 

 rood en zwart is gevlekt. 



