— 160 — 

 Herfst-tijlOOS. — Colchicum autumnale. 



Ja, wel is zij Tijdeloos, denkend niet aan tijden, noch aan sei- 

 zoenen, die domme plant, die nog niet weet, dat men in 't voorjaar 

 behoort te bloeien en in den herfst zijn rijpe vruchten moet presen- 

 teeren, maar die daar in September met haar mooie lichtpaarse, rosé 

 en witte bloemen aan komt dragen en in 't volgend voorjaar eerst 

 blad en vrucht vertoont. Als zoo'n onverzorgd weeskind staat op den 

 bruingerokten bol, de wel meer dan 20 cM. lange bloem, precies een 

 Crocus van den herfst, met een allerbeeldigst zesslippig bloemdek , 

 fijn en teer van bouw en tint, zeer lange driekanlige buis en zes 

 van bewegelijke, gele, naar buiten openspringende helmknoppen 

 voorziene meeldraden, bij den ingang der buis vastgehecht. Op die 

 plaats ziet ge een oranjekleurige vlek, waar de honig wordt afgeschei- 

 den en bewaard in een aardig groefje van de bloemdekslippen , 

 vooral duidelijk bij de buitenste drie. Midden tusschen de meeldraden 

 ziet ge de drie stijlen, in donzige paarse stempels eindigend, die all3 

 drie als stevige witzijden draden den langen weg afleggen door de 

 bloembuis. De stijlen zijn niet in alle bloemen even lang en deze 

 heterostylie is voor de kruisbestuiving zeer dienstig. Toch kan auto- 

 garnie plaats hebben en wel door de uitgroeiing dor bloemdekslippen, 

 op de wijze als bij Gentiaan beschreven. Gaat ge de buis ontleden, 

 dan ziet ge, dat zij uit twee in elkaar sluitende buizen bestaat, de 

 buitenste driekante, vervolg van de buitenste bloemdekslippen, en daar 

 binnen een nauwere buis van keurig fijn rimpelig wit satijn, waar- 

 binnen de drie stijlen, die uitloopen op het vruchtbeginsel, geheel 

 beneden bij den bol welbe waard. 



Want zoo'n volkomen onverzorgd weeskind is dit weidebloerapje, 

 dat voor 't vee door zijn vergift gevaarlijke spijs is, niet. Die stevige 

 gerekte knol heeft voedsel in overvloed voor de jongere generatie aan 

 haar zijde, die op een korte vleezige spil als stengel de bloemen, 

 soms vijf bijeen, vertoont, den voet der buizen omsloten door twee 

 vliezige scheeden, waarin ook de och zoo teere lichtgroene stengel- 

 bladen zijn te zien. In 't voorjaar zullen die tot de volkomen ontwik- 

 keling zijn gekomen van stijve lancetvormige , aan beide zijden spits 

 toeloopende, in drie rijen geplaatste bladeren, in welker oksel opeen 

 steel de vrucht gerijpt is, een droge driehokkige met kogelronde 

 zaden, die schotverdeelend openspringt. 



Behalve aan die vrucht werkt de plant ook aan de vorming van 

 den nieuwen bol, die de plaats moet ipnemen van de oude uitge- 

 zogen voedster en die veilig diep ligt in den bodem, tot waar geen 

 vorst hem kan bereiken. Wij hadden nog nooit het geluk de plant 

 in 't wild te vinden; zij moet echter op verscheiden plaatsen in 

 ons land, vooral op de weiden aan rivieren, zijn getroffen, en waar 

 zij was, vertoonde ze zich in vele exemplaren. 



V. U. en B. . Plantenschat. 11 



