169 



2. Tylny brzeg głowy głęboko wykrojony 



subg. Adformica. 3. 



— Tylny brzeg głowy niewykrojony lub płytko wykrojony 4. 



3. Miernie długie głaszczki szczękowe sięgają do środka 

 między tylnym brzegiem gęby a otworem potylicznym 

 głowy; nadustek nie podgięty do góry i niewciśnięty; 

 skrzydła brunatnawe, żyłki i znamię brunatne. Ciało mało 

 błyszczące, brunatne, szczęki górne, policzki, trzonki roż- 

 ków, przedni brzeg przedplecza, pozaplecze, łuska po- 

 mostka i nogi żółtoczerwone lub czerwonożółte. Długość 

 ciała: 7 — 9'5 mm exsecta Nyl. 



[Czy 9 var. rubens For. różni się od formy typo- 

 wej, nie wiadomo, gdyż nie jest znana]. 



— Krótkie głaszczki szczękowe zaledwie wystają poza tylny 

 brzeg gęby; przedni brzeg nadustka nieco do góry pod- 

 gięty a za tem podgięciem z poprzecznym wciskiem; 

 skrzydła bezbarwne, żyłki i znamię brunatnawe. Ciało 

 silnie błyszczące, czarne, głowa i tułów kasztanowato- 

 brunatne, szczęki górne, przednie naroża nadustka i ko- 

 niec odwłoka żółtoczerwone. Pomostek z wyjątkiem łuski 

 i biodra żółtawe, nogi brunatne. Długość ciała : 6 — 7'5 mm. 



pressilabńs Nyl. 

 [9 var. Foreli Em. jest nieco więcej błyszcząca niż 

 exsecta Nyl., ale daleko jej do połysku typowej pressi- 

 labris Nyl. Tylko odwłok, biczyki rożków, ciemię, poty- 

 lica i wierzch śródplecza ciemnobrunatne ; wszystkie inne 

 części ciała żółtawoczerwone]. 



4. Pólko czołowe lśniące (u wszystkich polskich ga- 

 tunków). Głowa i tułów po części czerwone. Długość 

 ciała: 9 — 11 mm. subg. Formica i. sp. 5. 



— Pólko czołowe ćmawe albo lśniące ale w tym 

 drugim razie są głowa i tułów całkiem czarne 



»subg. Serviformica Forel 7. 



5. Odwłok nieuwłosiony i silnie błyszczący, z deli- 

 katnem rozrzuconem punktowaniem. Ciało rdzawoczer- 

 wone, wierzch głowy i tułowia, z wyjątkiem pozaplecza, 

 i odwłok czarnobrunatne. Odstających szczecin prawie 

 całkiem brak rufa L. 



