108 
fumarolen en borrelende modderpoelen bevattende, in welke 
Rhinocerossen en Bantengs zich dikwijls komen baden. Volgens 
Reinwardt, die deze Kawa in 1819 bezocht, moet dezelve mid- 
den in uitgestrekte bosschen achter den Goentoer liggen, (dus 
achter den Agong, tusschen dezen en de hoofdketen?) Hij 
heeft haar echter niet zelf beschreven, maar volgens zijne me- 
dedeelingen is dit door Dr, A. H. van der Boon Mesch geschied. +) 
Ook de Javanen van Trogon hebben mij gezegd, dat achter 
den Goenong Agong eene kleine Kawa gelegen is, die zij «Kawa 
Kiawis» noemden. 
Om zoo volledig mogelijk te zijn, maak ik hier nog melding 
van eene onbekende, naamlooze Kawa of Solfatara, welke juist 
ten oosten van den G. Malabar, midden tusschen dezen en den 
G. Goentoer moet liggen en wier bestaan mij eerst in 1859 bekend 
werd, toen ik op de aangewezene plaats eene sterke rookzuil zag 
opstijgen. Het punt waar deze opsteeg, ligt in dezelfde rigting 
(namelijk N. westwaarts) achter den Goenong Agong (tusschen 
dezen en de hoofdketen), in welke de Goentoer voor denzelven aan 
zijne Z. oostzijde gelegen is. Wanneer eenmaal deze solfatara door 
uitwerpselen zich tot eenen berg verheffen mogt, dan zoude men 
den Goenong Agong aan beide zijden met eenen eruptie-kegel aan- 
gegroeid zien. — Zou deze solfatara de Kawa Kiamis kunnen zijn ? 
15. KAWA MANOK. 5 
Ik heb dezen krater 2) alleen uit de verte, van den Goenong 
Goentoer af, gezien en vermeld dien slechts om der volledig- 
heidswille. Hij schijnt, gelijk de Waijang, eene solfatara te zijn, 
wier dampen men omhoog dwarrelen en wier bleeken grond 
men door het woud ziet heen schemeren. Hij ligt omstreeks in 
het midden aan de N. oostelijke helling van de bergketen, die 
in eene Z. oostelijke rigting van den Rakoetak naar den Pa- 
pandaijang loopt. 
*) De ineendiis montium igni ardentium insulae Jave disputatio. Lugd. Batav. 
1826, Pag. 26. 
*) Kawa: krater, Manok: vogel. 
