174 
grootste vulkanen boven den waterspiegel zigtbaar wezen ‚doch uit- 
eenzamer wordt, dat het volumen vermindert en het drooge land 
door steeds naauwere kringen wordt omsloten. Bij deze zoo ge- 
ringe uitgestrektheid, welke de landmassa’s van Java, in de zonen 
boven 6000 voet gelegen, nog bezitten, — bij dezen beperkten om- 
vang der zoo ver van elkander verwijderde bergkruinen, behoort een 
tal van andere verschijnselen te worden gevoegd, die daaraan eigen- 
dommelijk zijn. Aldaar heerscht een koele dampkring , welke de 
warmteminnende Javaan, zoo veel in hem is, vermijdt, — de levensbe- 
hoeften voor dezen volkstam, die zich bijna uitsluitend met rijst 
voedt, worden reeds boven de zone van 5000 voet steeds schaar- 
scher door de natuur voortgebragt, — de vulkanische natuur der 
bergkruinen openbaart zich daar steeds meer en meer, — 
men nadert den rand der kraters, uit wier binnensten schoot me- 
nigwerf geheel onverwacht, gepaard met donderend gedreun en 
ontzaggelijke rookkolommen, massa’s van zand en gruis over het 
omringende land worden uitgestort; een aantal andere oorzaken 
gaan gepaard met opgenoemden, en brengen te weeg dat deze 
schoone, koele, voor den Europeër zoo weldadige hoogten, met 
hare liefelijke Alpen-flora, tot de eenzaamste, meest verlatene 
oorden der wereld behooren, die, wel is waar, veelmalen betreden 
worden door wild gedierte, door rhinocerossen, (1) waar echter 
geen menschelijk wezen, uitgezonderd misschien nu en dan een 
Europeesch reiziger, immer den voet zet. 
8. 
Achtste toestand. Wij zullen thans nog een blik werpen op de 
hoogste streken des eilands, welke negen en tien duizend boven 
den tegenwoordigen spiegel de zee zijn gelegen, ten einde na te 
gaan hoe vele der Javasche bergen die zone bereiken en hoe groot 
hun volumen in die zone is. Stellen wij ons derhalve voor , dat het 
eiland negen duizend voet beneden het niveau des oceaans zij ge- 
daald, dan zullen slechts de bovenste , kegelvormige toppen zijner 
_—_ 
(1) Deze 
dieren (R. sundaicus) worden niet verder oostwaarts gevonden dan de 
G.-Slamat. 
