205 
mate zal doen gevoelen dan in eene koelere landstreek, die op 
eene hoogere breedte ligt, zoo leert de geschiedenis echter, dat 
die invloed ook hier zeer groot is. Die invloed, te weeg gebragt 
door de uitbreiding van den landbouw , openbaart zich voornamelijk 
door het vellen van wouden, ten gevolge waarvan de dampkring 
drooger wordt, en beken en stroomen een geringeren toevoer van 
water verkrijgen. Door het vellen van wouden wordt, ten opzigte 
van den bodem, een tweeledige toestand geboren. Of hij wordt be- 
bouwd, deels herschapen in onder water staande velden tot het teelen 
van rijst, in Sawah's, die tot op eene hoogte van 2, ja, van 5000 
voet reiken aan zachtglooijende hellingen, tot dat einde geschikt 
gemaakt; deels met suikerriet, indigo beplant, tot thee-en koflij- 
tuinen aangelegd, die tot in de zone van 41 à 5000 voet worden 
gevonden; er wordt tabak, uijen, kool en andere groenten aange- 
kweekt, die tot in de zone van 65, ja, van 7000 voet gedijen; — 
of hij blijft onbebouwd. Is dit laatste het geval, dan ontspruit er 
gewoonlijk allereerst het groepsgewijs, digt ineengroeijende Alang 
alang-gras (Imperata Koenigii Palis.), en in de plaats der gevelde 
wouden ontstaan eentoonige, drooge grasvelden, die zich vele 
mijlen, ja, somtijds dagreizen ver uitstrekken; zij worden in 
wildernissen herschapen, bedekt met 5 à 5 voet hoog opgeschoten 
gras, dat vooral aan de hellingen van bergen zijne oorspronkelijke 
zone verre overschrijdt en, zonder bijna eenigen invloed van het 
klimaat te ondervinden, tot op eene hoogte van 6 à 7000 voet 
wordt aangetroffen. Het haarfijne zaad, even ligt als het zachtste 
dons, wordt in den bloeitijd door den geringsten ademtogt des 
winds bij millioenen door de lucht heengevoerd , waardoor de 
verspreiding van het taaije gras in eene hooge mate wordt bevor- 
derd, terwijl het zich zeer moeijelijk laat uitroeijen, ter plaatse 
waar het zich eenmaal heeft geplant, uithoofde het zijne wortelen 
naar alle zijden verspreidt en deze diep in den bodem doordringen. 
Op goeden grond mag worden aangenomen , dat het Alang-gras, 
gedurende den tijd dat Java in zijn oorspronkelijken toestand ver- 
keerde, beperkt was tot eenige onvruchtbare, dorre streken der 
heete zone, waar gebrek aan water heerschie, vooral tot dezulken, 
Ed 
