te 
ER 
en) 
Eerste zone. Kultuur. 
Dit vallen der avondschemering , dit meer en meer toenemend 
gegons in de lucht, ja, wij mogen zeggen, dit trillen der gansche” 
natuur, strekt aan zekere vogels, die van insekten leven tot een 
teeken om hunne nachtelijke vlugt aan te vangen. Nu fladdert 
de Caprimulgus affinis porst in enge kringen, die zekeren afstand 
van het middenpunt nimmer ver overschrijden , door het lucht- 
ruim, Uren lang ziet men hem op eene opene plaats , die met ge- 
boomte omgeven is, rondvliegen en telkens den kring volgen, dien 
hij reeds honderde malen te voren beschreef. Gebeurt het, dat hij 
eene plaats aantreft, waar Termiten, Termes fatalis L., — deze 
geduchte plaag voor Bamboes-huizen en hout in het algemeen , dat 
zij spoedig onbruikbaar doen worden, — gebeurt het, zeg ik, dat 
hij eene plaats aantreft waar dergelijke insekten in gevleugelden 
toestand uit hunne holen in de aarde te voorschijn komen, en 
hier en daar uit eene kleine opening bij millioenen, ja, in “zulke 
digte zwermen opstijgen, dat een enkelen slag met een rietje 
door de lucht voldoende is om honderden er van te dooden, dan 
kost het den Caprimulgus geene inspanning om zijne prooi meester 
te worden, want vóór hij een tiental kringen heeft beschreven, 
is hij reeds verzadigd. 
Is de nacht eindelijk gedaald, heeft hij duisternis verspreid 
over wouden en beemden, dan houdt het gonzen der insekten- 
koren — als het ware het nachtelijke vioolspel des wouds — 
nog uren lang aan met gelijke kracht als vroeger. Hetgeen niet 
ter prooi wordt van Caprimulgi en uilen (Strix flammea 1), 
wordt gevangen door de vledermuizen, vooral door Rhinolophus- 
en Vespertilio-soorten, die zich des daags hetzij in holen van rot- 
sen, onder de daksparren van huizen ophouden, hoe gloeijend heet 
deze ook door de zon worden verhit; nu echter doorklieven zij den 
nachtelijken dampkring met ligte, naauwelijks hoorbare vlugt en 
azen op insekten. Andere soorten hangen als ongenoodigde gasten 
hg ver langde. — In de heete zone, op eene plek door geboomte Kben of Is 
et onmogelijk Ee eaten stilte te vinden. — Moskieten zijn echter op Java slechts 
aan de noorder kust, in de nabijheid van sulstaande hi en Den ask vlietende ‘rater 
p ee 
b 
‚Cr is menige streek, waar zij volstrekt nict of aren venu ge aangetroffen. 
