Eerste zone. 265 Tweede gebied. 
tusschen landtongen (Oedjoeng) wordt onder anderen gevonden aan 
de woeste zuider kust van Bantam, op een geringen afstand van 
den geheel onbewoonden westelijken uithoek des cilands. De wes- 
telijke landtong, aan welker binnenwaarts gekeerde zijde eene 
beek, Kali-Djetan, in zee uitwatert , heet Tandjoeng-Pang orok , de 
oostelijke wordt geheeten Tandjoeng-Sòdong; de daar tusschen be- 
slotene ruimte heeft eene lengte van ongeveer 5 minuten. Toen ik 
op den 14%" Mei, 1846, bij gelegenheid mijner reis naar de zuid- 
westelijke kaap des eilands, uit het kustwoud van den Tandjoeng- 
Sòdong trad ‘en over bet breede zandstrand naar de tegenover ge- 
stelde landtong Pang orok (1) in eene westelijke rigting heen zag, 
waande ik een slagveld vóór mij te zien. Honderde geraamten 
van ontzaggelijk groote schildpadden, waarvan sommigen 5 voet 
lang, 5 voet breed en hoog waren, werden allerwege op het 
strand verstrooid gevonden. Sommigen bestonden uit niets anders 
meer dan uil gladde beenderen, die in de lucht waren gebleekt; 
in anderen waren nog gedeelten der ingewanden aanwezig, die 
echter reeds tot verrotting overgingen en een vuilen stank ver- 
spreidden, ja, er werden er gevonden, die versch waren, nog 
bloedden; allen lagen zij op den rug gekeerd. Hoog in de lucht 
vloog eene menigte roofvogels in kringen in het rond. Lange 
sporen liepen uit zee dwars over het strand naar den voet der 
duinen. Mijne Javasche begeleiders volgden deze sporen, die 
zich in eene lijnregte rigting uitstrekten en vonden eene ontel- 
bare menigte schildpadeijeren, door deze dieren in het zand be- 
dolven. | | 
Op deze plaats is het, dat de schildpadden op hunnen nachte- 
lijken togt van den zoom der zee tot aan de duinen en van 
daar terug naar zee door wilde honden, Andjing adjag: 
Canis rutilans Boie, worden aangevallen. Deze komen in troepen 
van 20 à 50 stuks derwaarts, pakken de schildpadden aan 
al die deelen, welke niet door het schild zijn bedekt, voor- 
namelijk in de pooten, den kop, in de achterste deelen, en 
weten het door vereenigde krachtsinspanning zoo ver te brengen, 
(1) Deze woorden beteekenen schildpadden — (Orok) oorlog (Pang). 
