/ 
Tweede zone. 416 Kultuur, 
regentschap niet minder dan 41600 Pikol kali en natron zijn 
ontnomen geworden, en wel hoofdzakelijk kali, terwijl de geza- 
menlijke hoeveelheid der aan den bodem ontleende en uitgevoerde 
minerale bestanddeelen het dubbel er van bedraagt. Uithoofde 
nu de steeds voortgaande verweering der lava-rotsen niet zoo snel 
geschiedt, dat daardoor in denzelfden tijd aan den bodem de 
daaruit getrokkene hoeveelheid kali kan worden terug gegeven , zoo 
volgt hieruit noodzakelijkerwijze, dat de bodem, wat betreft de 
koffijkultuur, onvruchtbaar moet worden , indien het verlies niet 
op eene andere wijze wordt hersteld. — Van het vleezige, saprijke 
hulsel der koftijboonen is mij geene analyse bekend; er moet 
hierbij echter worden gevoegd , dat deze bolster, dit hulsel, niet wordt 
uitgevoerd, maar in het gebergte achter blijft. De koffijvrucht 
wordt op Java, nadat zij is ingeoogst, gewoonlijk op de volgende 
wijze behandeld; zij wordt, namelijk, nevens den naastbij staanden 
Pasanggrahan, in de nabijheid van de plaats waar zij groeide, 
gedroogd en ontbolsterd. Op enkele plaatsen, waar koffijpelmolens 
staan, is de zoogenaamde West-Indische behandeling ingevoerd, 
waarbij men op de volgende wijze te werk gaat: nadat de vrucht 
in water is geweekt geworden en het vleezige omhulsel begint te 
gisten, wordt zij in den molen gepeld. In dergelijke opeengewor- 
pene hoopen koffijvruchten, welke aan het gisten zijn, ontwikkelt 
zich een hooge hittegraad. Te Lémbang was de warmte (op den 
28% Julij, 1848) in een dergelijken hoop, die twee dagen had ge- 
slaan, des avonds tot op 58,5° R. gestegen , terwijl de temperatuur 
der gistende koffijvrucht, die, met eene groote hoeveelheid water ver- 
mengd, zich bevond in een grooten bak, bedroeg 20,0 — die van 
de lucht 15,0 en van het water eener nabij zijnde beek, welke tot 
het besproeijen der koffijvrucht werd gebezigd, 14,6° R. De hitte- 
graad, welke zich in dien hoop had ontwikkeld, was derhalve 
257 graad hooger dan die der lucht. 
Het aanleggen van koffijtuinen aan de hellingen der Javasche 
kegelbergen, in de nabijheid der oorspronkelijke wouden. derhalve 
in die streken, waar niemand voortdurend verblijf houdt, of alwaar 
slechts hier en daar een enkel zeer klein dorpje wordt aangetroffen, 
