Klimaat. 
te 
ed 
Vierde zone. 56 
Januarij — nog somtijds het geval. Dan steeg de noordweste- 
wind opwaarts langs de hellingen des kegelbergs, welke naar die 
zijde zijn gekeerd en blies over den bergtop, terwijl hij alles in 
dikke nevelen hulde. Dit had nimmer des nachts plaats, maar 
geschiedde slechts somwijlen des daags, wanneer de zon hare 
stralen nederschoot op de oppervlakte der zuidoostwaarts stroo- 
mende luchtlaag, welke vol dampen was; deze werd daardoor 
verwarmd , zij zette zich uit, hetgeen het opstijgen dier luchtlaag 
langs hellingen, welke zich in die rigting verheffen, — die naar 
het westen en noordwesten zijn gekeerd, — zeer bevorderlijk is. 
Zoodra deze heffende kracht hare werking staakt, zoodra de zon 
onder den horizon is verdwenen, houdt de beweging van den lucht- 
stroom op; er volgt een heldere nacht, met volkomene windstilte, 
of een nacht gedurende welken slechts een zachte oostewind waait. 
Niet lang echter behoudt de westewind op deze hooge bergtoppen 
de overhand boven den oostpassaat; hij heerscht gewoonlijk slechts 
een halven, hoogstens gedurende éénen dag; dan herneemt deze 
weder zijne vroegere heerschappij en weken , ja, maanden gaan vroobij 
alvorens het den westewind andermaal gelukt zich zoo hoog te ver- 
heffen en de dampwolken, die uit de kraters der vulkanen opstijgen, 
gedurende 6, hoogstens 12 uren lang naar het oosten of zuid- 
oosten voort te stuwen; deze vermengen zich dan met de dikke 
nevelen van den vochtigen, noordwestelijken luchtstroom. 
Weken lang heb ik mij gedurende de maanden Januarij, April, 
Julij en November op den top des vroeger genoemden G.-Mandala 
wangi opgehouden en zachte oostelijke winden aldaar steeds heer- 
schend gevonden. Slechts eens, — in April, 1859, — verhief de 
ooste- en noordoostewind zich gedurende een halven dag tot cen 
hevigen storm, vergezeld van nevel en nevelregen, die in den loop 
van een uur herhaaldelijk al de streken van het compas doorliep; 
zelfs na het ondergaan der zon blies hij met rukken over den 
bergtop, totdat er plotseling na middernacht eene gelijke doodsche 
stilte op volgde als was voorafgegaan. 
Ge. De veranderlijkheid, welke wordt opgemerkt inden 
toestand vandewarmteendevochtigheidder lucht, is in deze 
zone grooter dan in eene der vroeger behandelde zonen; dit is niet 
