el 
Vierde zone. 56 Klimaat. 
slechts het geval in de verschillende getijden des jaars, op ver- 
schillende onmiddelijk op elkander volgende dagen, maar zelfs 
gedurende den loop van een en denzelfden dag. De wolkennevelen 
liggen niet meer stil en onbewegelijk op het gebergte, gelijk in de 
vorige zone, maar worden slechts van tijd tot tijd over den berg- 
top heengestuwd, ten gevolge waarvan de thermometer op het 
middengedeelte van den dag, tusschen 10 en 5 ure, tien malen 
rijst en daalt; nu eens is de lucht volkomen met waterdamp ver- 
verzadigd, dan weder bedraagt het psychrometer-verschil 5 à 4 
graden, zoodra de wolkenstrook, die alles in nevelen hulde, is 
voorbij getrokken. Eene snelle afwisseling in de dagelijksche 
atmospherische verschijnselen mag derhalve als een bijzonder ken- 
teeken van deze zone worden beschouwd, — namelijk, gedurende 
den loop des dags — want na zonsondergang heerscht gewoonlijk 
eene doodsche stilte in den dampkring. Stijgt nu de westewind, 
staande den regenmoesson tot boven den bergtop, nadat een drooge 
dag, gedurende welken tijd een zuidoostewind waaide, was vooraf- 
gegaan, dan volgen de uitersten van vochtigheid en droogte snel op 
elkander; een helder blaauwe , wolkenlooze hemel en dikke nevelen 
wisselen met elkander af. — Maar op dezen tijd, in den west- 
moesson, wanneer de nevel, die op de bergtoppen lag, zich heeft 
verdeeld en de wolken, die het laagland bedekten , zich hebben ont- 
last, dan is de lucht het doorzigtigst; dan kan men zeer ver 
verwijderde voorwerpen met het bloote oog ontwaren; van den top 
des G.-Mandala wangi, bij voorbeeld, kan men alsdan zeer dui- 
delijk de masten der schepen zien, die op de reede van Batavia 
liggen, niettegenstaande de lijnregte afstand 44 minuten bedraagt. — 
Ten opzigte van de groote veranderlijkheid, die waargenomen wordt 
in den toestand der vochtigheid van de lucht in deze zone, zie de 
lezer de vroeger medegedeelde tabel; men vergelijke, bij voorbeeld, de 
waarnemingen , welke op den top des G.-Mandala wangi gedurende ver- 
scheidene achtereenvolgende dagen, op hetzelfde uur werden gedaan. 
zo, Dagelijksche gang der bewegingen en verschijnselen 
in den dampkring. Treedt men des morgens vroeg voor zijne 
hut, die men aan den rand van den top eens 9 à 10 duizend voet 
