Vierde zone. 628 Kraterboschjes. 
Deze «kraterboomen» verheffen zich met hun loofdak zelden tot 
eene grootere hoogte dan 20 à 25 voet boven den bodem; dikwerf 
bereiken zij niet meer dan de helft van deze hoogte ; maar dit loofdak 
is zoo welig van bladeren voorzien, de kroonen der verschillende 
boomtjes staan zoo digt nevens elkander en zijn met een zoo frisch 
en glimmend groen geverwd, dat men zich onmogelijk een schooner 
sieraad kan voorstellen als deze liefelijke boschjes, waarmede een 
dergelijke woeste plaats, als de bodem van een nog werkzamen 
krater, is omtogen. De kromme, ineengedronge, alpinische habitus, 
waardoor zich deze boomen (Agapetes vulgaris e. a.) op de toppen 
der bergen kenmerken, wordt hier, in deze veel lager liggende 
solfatara’s slechts in eene geringere mate waargenomen. — Vroe- 
ger, in verschillende zonen, hebben wij Clematis javana pc. en 
smilacifolia wan. voornamelijk aan den rand der wouden, op opene 
plekken aangetroffen, waar zij bij voorkeur groeijen; wij ontmoe- 
ten deze soorten insgelijks hier, aan den rand der kraterboschjes, 
waar zij zich door het kreupelhout heenslingeren. Als meer ken- 
schetsende planten daarentegen, die eigenaardig zijn voor het 
kreupelhout of struikgewas dezer kraterstreken, worden verschil- 
lende soorten der geslachten Gleichenia, Pteris en Lycopodium 
waargenomen, die gewoonlijk aan den binnenwaarts gekeerden 
rand der kraterboschjes opschieten; zij vormen eene digt dooreenge- 
groeide, 5 à 4 voet hoog rijzende wildernis of bladerenbedding, ter 
breedte van eenige voeten tot een vadem , en grenzen onmiddelijk aan 
den verhitten, verganen en door dampen ondermijnden bodem der 
solfatara. Hier is het waar voornamelijk Pteris incisa Thunb. aller- 
weligst tiert; zij vormt een bekleedsel over den papachtig-weeken 
bodem , die zuur en met aluin bezwangerd is, of voor het grootste deel 
uit zwavelmelk en kiezelzure aluinaarde bestaat; deze varenbeddingen 
worden menigwerf aan alle zijden door heete, sissende dampen om- 
geven en zijn, het eene jaar na het andere, bedolven in een damp- 
kring van zwavelwaterstofgaz. In de reten der meer of min vergane 
lava-blokken heeft Polypodium vulcanicum sl wortel geschoten , 
van waar het zijne tongvormige bladeren uitstrekt, — Oscilla- 
toria labyrinthiformis Agn., benevens eene andere nog niet bestemde 
Conferva-soort vormen een bekleedsel op alle steenen die in het 
