867 



eene latere uitslrooiiiing en bekoeliug van lava over 

 uitgestrekllieid van den 2»/3 niiiioten langen dam 

 nioct derhalve een waar lava-7neer ziin ffcvvcest. 



dc 



6 



tot het ontstaan van dezen loodregten trap daariii wor- 

 jzocht, dat de lava, weike in den omvang van den krater 

 en aan dc oppervlakte reeds gestold was, plotseling 3 a 500 voet 

 diep nederzakte, welligt dewijl het binnenste, nog vlocibarc 

 gedeelte van het lava-mccr door eene zijdclingsche spleet dcr 

 buitenhelling \vcgvloeidc, gelijk het geval was met den basalt- 

 lava-stroom bij desa Gerbo. Hierdoor moeten dc iccds gcsloldc 

 lava lagen aan het boveneinde van den dam afgebroken en 

 naar benedcn in den krater zijn gestort, hetgeen door de 

 reeds vroeger vermeldo afzondcrings-spletcn dozer lava, welkc 

 groote teerlingvormige blokken is gcspleten, des te ligter 



m 



gcschieden kon 



De veronderstelling dat de Tengger een vcrlieffingskmtei 



IS, — vvanneer wij, namelijk, de algemeen tegen deze theorie 

 gemaakte tegenwcrpingen ter zijde stellen, als b. v. dat eigen- 

 lijke z. g. verheffingskraters zelden of nimmer uit neptuni- 

 sche steensoorten bestaan, — past zeer wel en regtstreeks op 

 de onder n" I, II, III en IV opgenoemde daadzaken. 



Vooral 



is het onder n" II vermelde, namelijk, de aanwezig- 

 heid van het groote noordoostelijke splij tingsdal , voor doze 

 hypothese gunstig, dcAvijI bij de drie vermaarde voorbcelden 

 van verheffingskraters (Palraa, Santorin en het Darren eiland) 

 volkomen gelijke zijspleten worden aangetrolTen; moeijelijk zou 



het Lyell vallen het aanwczcn van dit dal bii den Tcn^r- 



) op gelijke 



o 



van de zoo even genoemden 



ziilks ten opzi 



ip|oc I T^anr 



o- 



35), door het ontslaan derzclven toe te schrijven aan het 



breken van den vroeger niet doorsnedenen 



van het woedcn van de baren der zee, dewijl de spleet, die 



•) Evenmin als bij den Panggerango , dc tweede berg op Java, welke als een 

 verheffingskrater zou kunncn beschouwd worden en die insgclijks, ter hoogte van 

 6 a 7,000 voet boven de oppervlakte der zee, eene dergelijke groote zijsplect hecft. 

 (Zie hoofdstuk I, biz. 19.) 



