• 



1010 



I 



luit Ivuuioii, clat er tliaiis eene minder hevige vulkc 

 'king besfaatj dat er eeiie geringcrc hocveelheid damp 



destijds hct 



Javascho 



de thcorie der wariiie bronncu. Meet loch 



bczvvaiigcrde beck: banj 



d en het 



haar reusachtig 



dat dit 



nederplolTin 



en zijne watemiassa derhalve onmiddellijk van boven uit de 



Inclit benedenwaarts is gestrooi: 

 dampen opgeheven is geworden. 



en niet van onderen doo 



welke het 



bevatte, benevens datgenc, hetwelk de vulkanische onweerre^ens 



voldoende 



ibarsling van 1817 







^^el of het Avater door den schacht des vulkaans ward uitge- 



braakl; 



vulkaan (d 



tot tijd gloeijende lava uilbraakt), ook nu en dan water en 

 modder zou kunncn uitwerpen? 



Vooreerst komt hier in aanmerking, dat slechts bij die 



bergen overstroomingen . water- en modder-uitbai 



o 



werden waargenomen^ in wier kraters meren lagen, zoo als 



koeban praoe in 1846 



van 



den Galoen;>"foen": in 1822 , van den Keloet in 1826 en in 



OO^^^'O 



1855, en bij die yan den Idjen in 1817, (vergel. bl. 49, 123, 

 684, elc.,) terwijl bij andere vulkanen op Java, waarin gene 



meren liggen , zoo als b. v. in den Goentoer, die zoo herhaaldelijk 

 uilbarsl, dergelijke verschijiiselen nimmer zijn waargenomen , 

 hoewel overigens de uitgeworpene stoffen, asch, enz., bij alien 

 zeer na met eltauder verwant waren, veel overeenkomsl met 

 elkander hadden. 



Opmerkenswaardig is het, dat de krater van den Idjen reeds 

 gedurende 9 dagen zware rookwolken, vcrgezeld van hevige 



ontplofriiigcn, had doen opstijgen en eindeiijk op den laatslen 



dag, namehjk, den 24^"-° Januarij <(viiur» had uilgebraakt , 



