# 



1435 



Zuid-Amcrika , Peru, teisteren, dan moet men bckcnnen , dat zij 

 zich, wel is waar^ vrij dikwerf herhalen, niaar dat zij cchter kort 

 van duur en ligt mogen geiioemd wordcn; men ziet er uit, dat 

 velen slechts plaatselyke, onbeduidende trillingen des bodems 

 mogen heeten en dal hevige, Terwoestende aardbevingen op Java 

 slechts zeer zelden voorkomen. De oorzaak hiervan zal gezoolit 



raoeten worden in het grooteaantal geopende vulkaanschachtcn, 

 die op Java ten gelale van 43 worden aangetroffen. Men mag deze 

 krateropeningen uit dien hoofde te rcgt dc buizcn van den grooten 

 vnlkanischen stooniketel noemen^ welks deksel het eiland Java 

 is, — veiligheidskleppen y waardoor de dampen en gas-soorlcn, 

 welke in den stoomketel worden ontwikkeld, voortdurend kunnen 

 uitstroomen, hetgeen nu eens stil en onbemerkbaar, dan weder 

 met hevigheid geschiedt, — en alsdan heeft eene zoogenaamde 

 uitbarsting plaals ; ten gevolge hiervan wordt eene al te groote 

 ophooping van dampen in den diepen schoot der aarde verhoed, 

 die, in een ander geval, door hun uitzettend vermogen het rots- 

 dak, dat op dezelven drnkt, doen schokken en het leven van hen, 

 die de aardoppervlakte bewonen, in gevaar zonden brej 



o 



V. VERZAKKINGEN. 



r ' 



Het verzakken van declen der aardoppervlakte beneden 

 het niveau der omrin^ende strekeriy ten gevolge van 

 vulkanische werkingcn. 



d786. Java. Ten gevolge der hevigeaardschokken, welke het 

 gebergte Dieng teisterden, verzakte dat gedeelte des bodems, 

 waar thans de zoogenaamde telaga Wiwi wordt gevonden, welk 

 meer reeds op bladz. 215 en 242 is beschreven geworden. 



d820. Banda-eilanden. Op het kleine eiland Wai", dat slechts 

 op een paar mijien westwaarts van den goenoeng Api, op Banda, 

 ligt, verzonk in ditzelfde jaar (waarschijniijk gedarende de 

 hevige uitbarsting, welke in de maanden Junij en Julij uit den 

 zoo even genoemden vulkaan plaats greep, zie bladz. 1273) een 

 groot stuk land, hetwelk, even als het omringende terrein , met 



