DË MOSTERDTOB OF HET SOPHIAHAANTJE. 143 



hier zoo dicht bij eengeplaatst, dat zij doorgaans met elkaar versmel- 

 ten tot een' grooten, zwarten wrat. Terwijl over 't geheel reeds de 

 breedte der segmenten van af het vierde segment van 't abdomen 

 regelmatig afneemt, zijn de beide laatste segmenten (het achtste en 

 het negende) van dit lichaamsdeel veel smaller; het laatste segment 

 is meer of min kegelvormig. Zoowel het achtste als het negende 

 segment is zeer glanzig zwart van kleur. Men vindt drie paren borst- 

 pooten aan de segmenten van den thorax bevestigd. Zij bestaan uit 

 vier leden , terwijl het laatste dezer leden een klauwtje draagt. 

 Fig. 8 stelt een der voorste borstpooten voor. Men ziet dat, van de 

 basis af gerekend , het tweede en het derde lid verreweg het langst 

 zijn. Alle leden zijn van weinige, maar stevige haren voorzien. 

 Het derde lid bezit aan zijnen binnenkant eene verbreeding, die 

 dun en eenigszins doorschijnend is, en eene bruinachtige tint ver- 

 toont ; terwijl de andere deelen van het lid even als 't grootste ge- 

 deelte van den poot zwart zijn met een' eenigszins bruinen weer- 

 schijn. De klauw aan het uiteinde van het laatste lid is stevig 

 en donkerbruin van kleur. Aan het laatste segment van 't abdumen 

 vindt men een klein uitsteekseltje , dat bij de voortbeweging als na- 

 schuiver dienst doet. De lengte van de volwassen larve bedraagt 

 gemiddeld 9 mill., hare grootste breedte 2,5 mill., zij is aan de 

 rugzijde zeer gewelfd. 



Naarmate de larven jonger zijn , hebben ze eene meer zwarte 

 tint; dit komt doordat de in de eerste jeugd reeds aanwezige zwart- 

 achtige knobbels dan dichter bijeeustaan. Wanneer de larfjes uit 

 het ei komen (fig. 10 h), schijnen ze bijkans geheel zwart. Ze 

 hebben dan gemiddeld eene lengte van 1,5 mill. 



Fig. 10c stelt eene larve voor, die omtrent twee dagen oud is, 

 fig. 10 d eene ongeveer volwassene larve. 



lìesclirìjviiig van liet ei. Het ei heeft eene lengte van ± 1 mill. , 

 is aan zijne oppervlakte volkomen glad en heeft eene oranjegele 

 kleur. Zijne breedte bedraagt ongeveer 1/4 van zijne lengte. Af- 

 beelding natuurlijke grootte zie fig. 10 a , — vergroot , zie fig. 9. 



L'I' f wijze. Op 8 Juiiij 1879 trof ik voor 't eerst de torretjes aan 

 op mosterdplanten in den proeftuin der Rijks Landbouwschool, en 

 wel op beide soorten van mosterd, maar veel meer op den witten dan 



