GESLACHT S-ORGANEN DER PHALANGTDEN. 109 



opgemerkte, wijziging, zoo in lumen als fijnere structuur (die 

 overigens bij de bovengenoemde onderdeelen volkomen gelijk is) 

 werd waargenomen. Hij benoemt deze plaats niet anatomisch, maar 

 geeft er den m. i. wel te onbepaalden naam aan van «het ge- 

 deelte van s a m e n g e s t e 1 d e r b o u w )) van het vas deferens. 

 Overigens beschouwt hij dit , ook naar mijne meening zeer juist , 

 als een propulseerend werktuig voor de ejaculatie van het sperma. 

 Juist hierom bevreemdt het mij , dat daaraan door Schrijver niet 

 de benaming van v e s i c u 1 a s e m i n a 1 i s is toegelegd , te meer 

 daar ik bij Loman lees , dat Tulk reeds dit « eigenaardig kluwen » 

 der vasa deferentia de « zaadblaas » lieeft genoemd. De v a s a 

 efferent ia hangen op de gewone wijze met de testis samen. 

 Deze doet zich voor als een darmvormig orgaan , met een of meer 

 insnoeringen , uit wier inwendige wandbekleeding van epitheliaal- 

 cellen , of juister uit de kernen van deze , zich de s p e r m a z o- 

 toïden ontwikkelen. De laatsten beschrijft hij als ovale, concaaf- 

 convexe, boonvormige lichaampjes, lang 2,9 fi en breed 1,6 i" , met 

 eene duidelijke kern, — waarvan het bestaan door Loman wordt 

 ontkend , — die eene zwermende beweging vertoonen. 



V r o u w e 1 ij k e g e s 1 a c h t s - o r g a n e n. — Deze bestaan , behalve 

 uit een paar kleine glandulae accessoriae (zie boven blz. 1 08), 

 uit een ovipositor met scheede, een oviductus met twee 

 receptacula seminis en daartoe behoorende dubbelklieren, 

 een uterus en een ovarium. 



De ovipositor, omtrent wiens ontstaan of ontwikkeling en 

 omtrent welks voor- en rugwaartsche bewegingen , nagenoeg het- 

 zelfde geldt als daaromtrent voor den petiis en diens koker is 

 gezegd (blz. 107), heeft eene groote overeenkomst met de legboor 

 bij verscheidene insecten. Hij heeft , naar mijne meening , mede 

 functioneele analogie met de e p i g y n e der ware spinnen , terwijl 

 beider morphologie uit de verte aan de clitoris der vertebrata 

 herinnert. Hij ligt in eene beweeglijke scheede , die eigenlijk uit 

 drie scheeden, eene binnenste zeer eigenaardig . gedoomde , eene! 

 middelste gladde, en eene buitenste spierachtige, is samengesteld. 

 Deze legboor zelve, die eene lengte hoeft van meer dan de helft 



