189 KLEINE ENTOMOLOGISCHE MEDEDEELINGEN. 
len, mede het zijne kan toebrengen tot de minder goede ver- 
teerbaarheid der Europeesche bladeren. 
Aan het slot hunner opstellen wijzen L. en R. op het hooge 
gewigt, dat er voor de zijdeteelt in is gelegen, meer aandacht 
te schenken aan de voedingswaarde van het moerbezieloof. Zij 
achten het noodzakelijk, om, zoo veel mogelijk, de vermeerde- 
ring daarvan, vooral van het stikstofgehalte, in de Europeesche 
moerbeziebladeren te bevorderen. Daartoe dringen zij, onder 
andere voorzorgen, aan op eene naauwlettende aankweeking van 
nieuwe, jonge moerbezieboomen, — op het zorgvuldig snoeijen 
daarvan (aan welke bewerking in China en Japan veel zorg zou 
worden besteed) — op het uitkiezen van de meest geschikte, 
goede gronden voor aanplanting, en — niet het minst, — op eene 
meer krachtige bemesting (welke veeltijds zou worden verzuimd !). 
Volgens L.’s overtuiging zal de zijdeworm dan niet zoo ligt 
meer ziek worden; zij zal overvloedig zijde voortbrengen overal 
waar zij ruim wordt gevoed met loof van versch aangeplante, 
niet verouderde, moerbezieboomen, op goed bemesten bodem, 
waarin het volle gehalte aan alle noodige planten-voedselstof 
voorhanden is. 
Voor hem althans staat het vast: «dat de zijdeteelt niet te 
«worstelen heeft met eene specifieke ziekte als zoodanig, maar 
«dood eenvoudig met het noodzakelijke gevolg van ontoerei- 
«kend voedsel voor de zijdewormen ! » 
Met allen eerbied voor het genie van den beroemden Duit- 
schen scheikundige, — die ook in dit belangrijke sociale vraag- 
stuk weder een zijner, trouwens steeds op hetzelfde aanbeeld 
slaande, geniale grepen heeft gedaan en daarbij in elk geval 
hoogst behartigingswaardige voorschriften heeft gegeven tot het 
tegengaan der zijdeworm-ziekte, zij het mij toch vergund, te 
doen opmerken, dat zijne conclusie geenszins vrij is te pleiten 
van eenzijdigheid. 
Uit zijne mededeeling van zuiver organisch-chemischen aard, — 
zonder voldoende entomologische en pathologische determinatiën, — 
en welke alleen handelt over « die Seidenraupen krankheit » 
