212 EEN PA AU HAI.aoRGANEN BIJ DB 



Bij de meeste rupsen . aan wier lichaam dergelijke klieren zijn 

 waargenomen — en dat is zoowel bij die van een aantal soorten 

 van Dagvlinders, als van vele Spinners en Uilen en eindelijk van 

 ééne Mottensoort — zijn zij gezeteld in het borststuk en monden 

 zij uit op de eerste geleding, aan den hals (tusschen den kop en 

 het voorste paar borstpooten) of in den nek , gelijk bij sommige 

 Dagvlindergeslachten , met name : Papilio , TJiais en Doritis. 



Somtijds echter treft men deze klieren op geheel andere plaats 

 van het lichaam aan, b. v. bij de geslachten Liparis, Leucoma en 

 Orgifia. aan den rug op de geledingen 9 en 10 i). 



Kolbe haalt overigens een veertigtal werken en opstellen aan 

 van schrijvers, die zich met het nagaan van de klieren bij insecten 

 meer in liet bijzonder hebben bezig gehouden. Niet minder dan 

 vier en twintig hiervan kunnen thans echter al dadelijk buiten be- 

 schouwing blijven , als uitsluitend betreffende klieren bij insecten , 

 behoorende tot andere orden dan de Lepidoptera , terwijl van de 

 overige nog een zestal hier kunnen worden voorbijgegaan , als rakende 

 klieren bij vlinders, of aan den rug van enkele rupsensoorten. 



Het mocht mij slechts gelukken , van zes der overige door Kolbe 

 genoemde natuuronderzoekers de aangeduide geschriften te raad- 

 plegen , maar — met het oog op de titels der geciteerde opstellen — 

 komt het mij meer dan waarschijnlijk voor, dat ik, zoo niet alles, 

 dan toch verreweg het voornaamste van hetgeen omtrent het onder- 

 werp der voorgaande bladzijden bereids is geschreven, heb kunnen 

 naslaan. 



Onder de te mijner kennis gekomen geschriften, verdienen uit- 

 sluitend de volgende hier eene nadere vermelding, als; 



C. Claus, <L [Jeher Schütztvaffeu der Raupe des Gahelscliwanzes ■» . 

 (Würzburger Naturw. Zeitschr. , 1862 , Bd. 3 , Sitzgber. XI— XII). 



AI. Rogenhofer , « Drei Schmetterling s-Metamorplwsen. y> (Ver- 

 handl. der K K. Zool. Bof an. Gesellschaft in Wien , 1862, Bd. XII, 

 S. 1225—1230). (nief door Kolbe aangehaald). 



1) Dat de rupsen van verschillftnde soorten uit het geslacht Lycaena soort- 

 gelijke bewerktuiging aan de rugzijde van segment 11 vertoonen , is mij reeds 

 meer dan een kwart eeuw geleden bekend geworden. (Zie hierover Tijrlschr v. 

 Ent. Dl. XXXVII (18'.).'}/4) blz. .\xxiv). 



